Φακή (πράσινη, κόκκινη): ευεργετικές ιδιότητες και αντενδείξεις

Η φακή είναι ένα υγιεινό προϊόν. Χάρη στο υψηλό ποσοστό πρωτεΐνης, μπορεί να αντικαταστήσει τα κρεατικά και το ψωμί, αλλά απορροφάται πολύ πιο γρήγορα από τον οργανισμό, χωρίς να διαταράσσει τη λειτουργία του εντέρου και του στομάχου, και χωρίς να μετατρέπεται σε περιττά κιλά.

Τι είναι η φακή και πώς μοιάζει

Η φακή είναι φυτό της οικογένειας των Ψυχανθών, με καρπούς σε μορφή επίπεδων σπόρων. Έχει πολλές ποικιλίες, οι οποίες διαφέρουν ανάλογα με την περιοχή και τη δημοτικότητα της καλλιέργειας, καθώς και τον βαθμό καθαρισμού και ωριμότητας των κόκκων. Αλλά όλες, ανεξάρτητα από το είδος, διαθέτουν υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη, γεγονός που καθιστά τη φακή όχι μόνο νόστιμη αλλά και πολύ υγιεινή.

Είδη

1. Καφέ – συναντάται συχνότερα από άλλες. Χρησιμοποιείται στην παρασκευή σούπας. Είναι η μόνη ποικιλία που πρέπει να μουλιάζεται μια ημέρα πριν από την κατανάλωση. Η διαδικασία βρασμού διαρκεί έως 20 λεπτά.
2. Κόκκινη – αυτή η ποικιλία είναι ήδη καθαρισμένη, επομένως δεν χρειάζεται προετοιμασία, βράζει σε 15 λεπτά.
3. Πράσινη – είναι άγουροι σπόροι. Κυρίως παρασκευάζονται σαλάτες από αυτούς. Επίσης, αυτή η ποικιλία θεωρείται γυναικεία λόγω της ποσότητας αμινοξέων που είναι απαραίτητα στη θεραπεία γυναικολογικών παθήσεων.
4. Κίτρινη – το κύριο συστατικό των περισσότερων ινδικών πιάτων. Από αυτήν παρασκευάζονται ψωμί, κυρίως πιάτα και σούπες.
5. Μαύρη – την αποκαλούν ντε Πουί ή γαλλική πράσινη. Θεωρείται η πιο νόστιμη ποικιλία και δεν χρειάζεται πρόσθετα καρυκεύματα. Χάρη στη λεπτή φλούδα, δεν βράζει υπερβολικά και διατηρεί το σχήμα της κατά το βράσιμο. Συνδυάζεται ιδανικά με ψαρικά πιάτα.

Σε τι διαφέρει από τον αρακά

Εκτός από τις εξωτερικές διαφορές μεταξύ φακής και μπιζελιού, μπορούμε να μιλήσουμε και για τη διαφορά στη σύσταση. Για παράδειγμα, η φακή είναι η πρώτη ανάμεσα στα όσπρια σε περιεκτικότητα πρωτεΐνης και φολικού οξέος. Είναι η μόνη που περιέχει σε υψηλή συγκέντρωση φυτικές ίνες και σίδηρο. Επίσης, η φακή είναι μοναδική λόγω της περιεκτικότητας σε φυσικά φυτοοιστρογόνα και ισοφλαβόνες, που καταπολεμούν τις καρκινικές ασθένειες και τις προλαμβάνουν. Σε αυτό το μπιζέλι υστερεί έναντι της φακής. Στην προετοιμασία και το μαγείρεμα, η φακή δεν είναι τόσο απαιτητική, καθώς χρειάζεται πολύ λιγότερο χρόνο βρασμού σε σύγκριση με το μπιζέλι. Το τελευταίο έχει επίσης περισσότερες αντενδείξεις.

Σε τι διαφέρει η κόκκινη φακή από την πράσινη

Η φακή είναι υπέροχη γιατί είναι πάντα ωφέλιμη, ανεξάρτητα από τον βαθμό μαγειρέματος, την ποικιλία και τη συχνότητα κατανάλωσης. Είναι το μοναδικό φυτό που δεν απορροφά νιτρικά: ούτε από το έδαφος ούτε από τον αέρα. Γι' αυτό η φακή θεωρείται το πιο καθαρό προϊόν που καταναλώνεται από τον άνθρωπο. Εφόσον δεν υπάρχουν αντενδείξεις, μπορούν όλοι να την τρώνε πάντα. Αλλά κάθε είδος έχει κάποιες ιδιαίτερες ιδιότητες, και σε μια συγκεκριμένη περίοδο πρέπει να γνωρίζουμε ποια ακριβώς πρέπει να συμπεριλάβουμε στη διατροφή.

Πιο συχνά συναντώνται η κόκκινη και η πράσινη φακή. Οι κύριες διαφορές είναι η εμφάνιση και ο βαθμός βρασμού. Έτσι, την κόκκινη είναι καλύτερο να τη χρησιμοποιούμε για χυλούς και σούπες-πουρέ, ενώ η πράσινη ταιριάζει περισσότερο σε σαλάτες και κατσαρόλες. Επομένως, και οι δύο ποικιλίες μπορούν να συνδυαστούν στην καθημερινή διατροφή.

Ποια είναι πιο υγιεινή
Η πράσινη φακή βελτιώνει την εντερική περισταλτική, επιταχύνει τη λειτουργία του γαστρεντερικού σωλήνα και έχει πιο έντονη γεύση. Ενδείκνυται για ηπατίτιδα, ρευματισμούς, έλκος στομάχου, υπέρταση, προβλήματα γυναικείας υγείας.

Η κόκκινη περιέχει μεγαλύτερη ποσότητα σιδήρου από τα άλλα είδη. Αυτό συμβάλλει στη λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων και βελτιώνει την αιμοποίηση.

Αλλά και οι δύο ποικιλίες δεν υστερούν η μία της άλλης σε ποσότητα πρωτεΐνης και βιταμινών απαραίτητων για την ανθρώπινη υγεία. Επομένως, η επιλογή μιας από τις δύο θα πρέπει να γίνεται μόνο με βάση τις αντενδείξεις, τις γευστικές προτιμήσεις ή το συγκεκριμένο πιάτο στο οποίο χρησιμοποιείται η κάθε ποικιλία.

Σύνθεση και θερμιδική αξία

Η φακή συχνά ονομάζεται φυτικό κρέας, καθώς ανά 100 γραμμάρια προϊόντος σε άψητη κατάσταση περιέχει 25 γραμμάρια πρωτεΐνης, 1 γραμμάριο λίπους και 50 γραμμάρια υγιεινών υδατανθράκων. Η ενεργειακή αξία είναι 120 kcal.

Στη σύνθεση περιλαμβάνεται σε μεγάλη συγκέντρωση ολόκληρη η ομάδα των βιταμινών Β:

1. Β1 – είναι υπεύθυνη για τη λειτουργία της καρδιάς, του νευρικού συστήματος και του γαστρεντερικού σωλήνα.
2. Β2 – είναι απαραίτητη για την υγεία της γυναίκας και βελτιώνει την κατάσταση του δέρματος και των μαλλιών.
3. Β3 – ρυθμίζει τον μεταβολισμό.
4. Β6 – είναι απαραίτητη για δερματικές παθήσεις, βελτιώνει την απορρόφηση άλλων τροφών και διευκολύνει τη λειτουργία του στομάχου.

Επίσης στη σύνθεσή της περιλαμβάνονται μέταλλα όπως χαλκός, φώσφορος, σίδηρος, μαγνήσιο, κάλιο, ασβέστιο, καθώς και βιταμίνες Α, C, PP.

Σε τι ωφελεί η φακή

Το σύμπλεγμα βιταμινών γενικά εξασφαλίζει την ομαλή λειτουργία του οργανισμού και του νευρικού συστήματος. Πρέπει να συμπεριλαμβάνετε τις φακές στη διατροφή σας κατά την περίοδο αποκατάστασης μετά από χειρουργική επέμβαση, για άτομα που ασκούν σωματική δραστηριότητα και αθλητισμό, καθώς και για εκείνους που η εργασία τους σχετίζεται με πνευματική δραστηριότητα.

Για γυναίκες

1. Αποτελεί το καλύτερο μέσο για την πρόληψη νεοπλασιών στη μήτρα και τις ωοθήκες.
2. Μειώνει τον κίνδυνο έκτοπης κύησης.
3. Χρησιμοποιείται για διαταραχές των μαστικών αδένων.
4. Ανακουφίζει από τα συμπτώματα του προεμμηνορροϊκού συνδρόμου.
5. Εξασφαλίζει τη φυσιολογική λειτουργία των ωοθηκών.
6. Συνιστάται για παθήσεις του θυρεοειδούς αδένα ή για την πρόληψή τους.
7. Καταπολεμά τα δερματικά εξανθήματα.
8. Ρυθμίζει το ορμονικό υπόβαθρο.
9. Βελτιώνει την κατάσταση των μαλλιών και των νυχιών.

Για άνδρες

• προλαμβάνει παθήσεις του ουρογεννητικού συστήματος;
• ευνοεί τη βελτίωση της ποιότητας του σπέρματος;
• βοηθά στην καταπολέμηση της υπογονιμότητας;
• ενισχύει τη σεξουαλική λειτουργία;
• αυξάνει την παραγωγή τεστοστερόνης;
• είναι απαραίτητη κατά τη διάρκεια της άθλησης για ταχεία αύξηση της μυϊκής μάζας;
• ενδείκνυται για εργασία σε επιβλαβή βιομηχανία.

Στην εγκυμοσύνη

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, μαζί με τις βιταμίνες του φαρμακείου, οι φακές πρέπει να συμπεριλαμβάνονται στη διατροφή. Μία μερίδα μαγειρεμένης φακής περιέχει την ημερήσια δόση φυλλικού οξέος, το οποίο είναι απαραίτητο για τη διευκόλυνση της κύησης και την πρόληψη παθολογιών του εμβρύου.

Η συνεχής κατανάλωση:

• ανακουφίζει από τα συμπτώματα της τοξίκωσης;
• σπασμούς και πόνους;
• συμβάλλει στη φυσιολογική σωστή ανάπτυξη του παιδιού;
• ενισχύει τον οστικό και μυϊκό ιστό;
• σταθεροποιεί το ορμονικό υπόβαθρο;
• καταπολεμά την κατάθλιψη;
• βελτιώνει τη λειτουργία του εντέρου;
• διατηρεί το βάρος σε φυσιολογικά επίπεδα;
• βελτιώνει το ανοσοποιητικό σύστημα.

Στον θηλασμό

Οι φακές, σε αντίθεση με άλλα όσπρια, δεν προκαλούν σοβαρό μετεωρισμό στα βρέφη, καθιστώντας τες ένα εξαιρετικό προϊόν για τη διατροφή της μητέρας. Ωστόσο, εάν κατά το πρώτο τάισμα μετά την κατανάλωση φακής από τη μητέρα, παρατηρηθούν κολικοί και φούσκωμα στο μωρό, θα πρέπει να αποκλειστούν από τη διατροφή της κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.

Επίσης, δεν συνιστάται σε περίπτωση παθήσεων των οστών, των αρθρώσεων και των νεφρών του βρέφους, καθώς και σε περίπτωση δυσανεξίας σε κάποιο από τα συστατικά που περιέχονται στο φυτό.

Αν δεν υπάρχουν προβλήματα και αντενδείξεις, τότε σε μικρές ποσότητες οι φακές πρέπει να υπάρχουν στη διατροφή, καθώς περιέχουν:

• κάλιο – ενισχύει το ανοσοποιητικό και δρα ως ηρεμιστικό;
• σίδηρο – υποστηρίζει το επίπεδο της αιμοσφαιρίνης;
• φυλλικό οξύ – εξασφαλίζει τη σωστή λειτουργία του οργανισμού συνολικά;
• λυσίνη – καταπολεμά ιούς και λοιμώξεις;
• φυτικές ίνες – ρυθμίζει τη λειτουργία του εντέρου, αποβάλλει τοξίνες και άχρηστες ουσίες.

Για παιδιά

Ως συμπληρωματική τροφή, οι φακές δεν πρέπει να δίνονται σε παιδιά πριν από την ηλικία των 1,5–2 ετών. Η γνώμη των ειδικών σε αυτό το θέμα είναι ομόφωνη. Παρά την αφθονία βιταμινών και θρεπτικών στοιχείων στο προϊόν, είναι πολύ βαρύ για το ανώριμο πεπτικό σύστημα του παιδιού. Τις περισσότερες φορές, οι φακές αποβάλλονται από τον οργανισμό σε άπεπτη κατάσταση, επομένως το παιδικό σώμα δεν λαμβάνει κανένα όφελος από το προϊόν.

Πρέπει να αρχίσετε να συνηθίζετε το παιδί στις φακές με ένα κουταλάκι του γλυκού μία φορά κάθε 3 ημέρες, παρατηρώντας προσεκτικά την αντίδραση του οργανισμού. Εάν εμφανιστεί οποιαδήποτε ενόχληση από το προϊόν, πρέπει να το σταματήσετε.

Οφέλη και βλάβες της βλαστημένης φακής

Τα φύτρα περιέχουν πολύ περισσότερες θρεπτικές ουσίες από τα ώριμα φρούτα. Σε αυτή τη μορφή, οι φακές είναι πιο διαιτητικές, καθώς η περιεκτικότητά τους σε υδατάνθρακες είναι πολύ χαμηλότερη. Ταυτόχρονα, η ποσοστιαία περιεκτικότητα σε ωφέλιμα συστατικά αυξάνεται πολλαπλάσια.

Μιλώντας για τα οφέλη των φυτρωμένων φακών, πρέπει να σημειωθεί ότι σε αυτήν ακριβώς την κατάσταση οι γιατροί συνιστούν ανεπιφύλακτα να συμπεριλαμβάνονται στη διατροφή. Είναι προικισμένες με μοναδικές αντιοξειδωτικές ιδιότητες και καταπολεμούν την εμφάνιση κακοήθων όγκων. Τα φύτρα φακής μπορούν να αποτρέψουν την εμφάνιση πολύποδων, αιμορροΐδων και ρωγμών.

Χάρη στην ισχυρή σύνθεση βιταμινών, η οποία αυξάνεται όταν είναι φυτρωμένες, η καθημερινή κατανάλωση θα βοηθήσει όχι μόνο στην αποφυγή εμφάνισης, αλλά και στην καταπολέμηση ήδη υπαρχουσών ασθενειών της καρδιάς, του ήπατος, του μυοσκελετικού συστήματος, του αναπνευστικού συστήματος και των αιμοφόρων αγγείων.

Πρέπει να αποκλείσετε τις φακές από το μενού μόνο σε περίπτωση παθήσεων του στομάχου και ουρικής αρθρίτιδας.

Πώς να βλαστήσετε τη φακή

Οι περισσότεροι άνθρωποι αποφεύγουν να βλαστήσουν φακές επειδή φαίνεται περίπλοκο, χρονοβόρο και μακροπρόθεσμο χειρισμό. Στην πραγματικότητα όμως, υπάρχουν πολλές επιλογές για βλάστηση και όλες είναι πολύ απλές στην εκτέλεση.

Η πλέον βέλτιστη και καλύτερη είναι η βλάστηση σε δοχείο. Για αυτό χρειάζεστε ένα βάζο λίτρου, νερό και μεγάλους κόκκους. Βάζοντας τα όσπρια στον πάτο, γεμίστε το δοχείο με νερό κατά τα ¾, αφήστε τα για 24 ώρες, στη συνέχεια στραγγίξτε το υπόλοιπο υγρό και αφήστε τους κόκκους σε δροσερό μέρος (όχι πάνω από 15°C) για άλλες 2 ημέρες. Μετά από αυτό το διάστημα, θα παρατηρήσετε τα πρώτα φύτρα.

Ένας άλλος βολικός τρόπος είναι η βλάστηση σε γάζα. Για αυτό, πρέπει να πλύνετε τα όσπρια, στη συνέχεια να τα βάλετε σε ένα δοχείο, να τα καλύψετε με γάζα και, αφού ρίξετε νερό 1 cm πάνω από τους κόκκους, να τα αφήσετε για 24 ώρες. Στη συνέχεια, επαναλάβετε τη διαδικασία.

Τα φυτρωμένα σπέρματα πρέπει να φυλάσσονται στο ψυγείο για 5–6 ημέρες.

Τέτοια σπέρματα μπορούν να προστεθούν σε έτοιμες σούπες, σαλάτες, συνοδευτικά. Μπορούν να αποτελέσουν πλήρη διατροφή για αρκετές ημέρες, συμβάλλοντας έτσι στην υγεία και τον καθαρισμό του οργανισμού από επιβλαβείς τοξίνες.

Μπορείτε να τρώτε φακή κατά την απώλεια βάρους;

Οι φακές είναι ένα από τα καλύτερα προϊόντα που χρησιμοποιούνται κατά την τήρηση δίαιτας ή υγιεινής διατροφής. Η χαμηλή περιεκτικότητα σε θερμίδες κορεστίζει τον οργανισμό με μεγάλη ποσότητα πρωτεΐνης και μακροθρεπτικών συστατικών, που εξασφαλίζουν τη ζωτική λειτουργία. Έτσι, είναι απαραίτητες όταν χρειάζεται να απαλλαγείτε από το υπερβολικό βάρος. Με την ένταξη των φακών στη διατροφή, αυτό επιτυγχάνεται χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια, αλλά με τεράστιο όφελος. Αυτό το προϊόν έχει την ικανότητα να προκαλεί γρήγορο κορεσμό, ενώ διατηρεί το αίσθημα πληρότητας για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Τα πιάτα με φακές κατά την τήρηση δίαιτας θα βοηθήσουν στην επιτάχυνση της μεταβολικής διαδικασίας και θα ρυθμίσουν τη λειτουργία των εντερικών μυών. Χάρη στον χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη, οι θερμίδες δαπανώνται και δεν αποθηκεύονται ως επιπλέον κιλά. Παράλληλα, δεν πρέπει να αγνοούνται άλλα λαχανικά, φρούτα και χόρτα.

Η φακή στην ιατρική

Η φακή είναι ένα από τα λίγα φυτά που δεν απορροφά ραδιονουκλεΐδια. Γι' αυτό, ανεξάρτητα από τον τρόπο καλλιέργειας και την περιοχή, έχει αξία για τον οργανισμό. Για άτομα που για οποιονδήποτε λόγο δεν επιτρέπεται να καταναλώνουν κρέας ή ψάρι, αποτελεί αναμφίβολα τον αγαπημένο τους στη διατροφή τους. Όσον αφορά την περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη και βιταμίνες του συμπλέγματος Β, η φακή μπορεί εύκολα να γίνει ένα πλήρες υποκατάστατο αυτών των προϊόντων.

Ταυτόχρονα, μπορεί να προλάβει, να ανακουφίσει την πορεία και να βοηθήσει στη θεραπεία πολλών χρόνιων ασθενειών.

Στον σακχαρώδη διαβήτη

Μια τόσο σοβαρή ασθένεια όπως ο σακχαρώδης διαβήτης προϋποθέτει πρωτίστως την τήρηση διαιτητικής ρουτίνας, τη συνεχή διατήρηση φυσιολογικού βάρους και τον αποκλεισμό από τη διατροφή όλων των προϊόντων που περιέχουν ζάχαρη σε οποιαδήποτε μορφή και ζωικά λίπη. Η ασθένεια περνά πολύ γρήγορα σε χρόνια κατάσταση, προκαλώντας έτσι δυσφορία.

Λοιπόν, τα όσπρια, και συγκεκριμένα οι φακές, συνιστώνται πρωτίστως για αυτήν την ασθένεια ανεξάρτητα από τον τύπο της νόσου (ινσουλινοεξαρτώμενο ή όχι). Κατά τη διάρκεια μελέτης στην οποία συμμετείχαν 100 άτομα, 2 ώρες μετά το μεσημεριανό γεύμα που περιλάμβανε σούπα φακής και σαλάτα από φυτρωμένους σπόρους, παρατηρήθηκε μείωση του επιπέδου σακχάρου στο αίμα σε 82 άτομα, καθώς και βελτίωση της κατάστασης των αγγείων. Αυτό εξηγείται από το γεγονός ότι οι φακές περιέχουν μόνο ελαφριούς υδατάνθρακες που δεν προκαλούν αύξηση του σακχάρου στο αίμα.

Επίσης, σημαντικότερο ποιοτικό χαρακτηριστικό για τους διαβητικούς είναι ότι αυξάνεται η αντοχή του οργανισμού και βελτιώνεται η ικανότητα του ανοσοποιητικού να αντιστέκεται σε διάφορα είδη λοιμωδών νοσημάτων. Οι διαιτητικές ιδιότητες του προϊόντος βοηθούν στη διατήρηση φυσιολογικού βάρους χωρίς διακυμάνσεις και μυϊκού τόνου κατά τη διάρκεια της νόσου.

Σημαντικό: ο γλυκαιμικός δείκτης των φακών — 28 μονάδες.

Στην παγκρεατίτιδα

Όταν εισέρχεται στον οργανισμό, η φακή επιταχύνει το μεταβολισμό και ενεργοποιεί την κινητικότητα του εντέρου, προκαλώντας έτσι ενίσχυση της λειτουργίας του παγκρέατος και έκκριση παγκρεατικών στοιχείων, πράγμα απαράδεκτο για την παγκρεατίτιδα. Αυτό ακριβώς το χαρακτηριστικό της φακής την καθιστά απαγορευμένο προϊόν τόσο κατά την παρουσία όσο και στα πρώτα στάδια της νόσου.

Στη γαστρίτιδα

Οι φακές μπορούν να προστεθούν στη διατροφή σε μικρή ποσότητα μόνο αφού ληφθεί η σχετική άδεια από τον γιατρό. Διαφορετικά, οι σπόροι σε οποιαδήποτε μορφή μπορεί να προκαλέσουν έξαρση της νόσου. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι τα όσπρια, παρά τις ευεργετικές τους ιδιότητες, έχουν μια σειρά από χαρακτηριστικά που επηρεάζουν αρνητικά την κατάσταση σε παθήσεις του γαστρεντερικού σωλήνα (πρώτα απ' όλα στη γαστρίτιδα).

Το πιο ασφαλές πιάτο είναι ο πουρές φακής, ο οποίος πρέπει να τρώγεται ζεστός χωρίς επιπλέον πικάντικα μπαχαρικά και πιπέρι.

Για το έντερο

Ελλείψει χρόνιων παθήσεων, οι φακές αποτελούν το καλύτερο προληπτικό μέσο για την πρόληψη σοβαρών ασθενειών – από τη δυσκοιλιότητα έως τους πολύποδες και τις καρκινικές εκδηλώσεις. Συμβάλλουν στη βελτίωση της λειτουργίας των εντερικών μυών, επηρεάζοντας θετικά την περισταλτική κίνηση, ενισχύουν τα τοιχώματα του εντέρου και αποβάλλουν τις τοξίνες και τις άχρηστες ουσίες.

Στη δυσκοιλιότητα

Εάν συμπεριλάβετε τις φακές στη διατροφή σας τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα σε μερίδες των 100 γραμμαρίων, μπορείτε να απαλλαγείτε από την ασθένεια, ακόμη και αν έχει περάσει σε χρόνιο στάδιο. Η μοναδική προϋπόθεση είναι η κατανάλωση φυτρωμένων σπόρων. Αυτοί, ως ήπιο καθαρτικό, επιδρούν ευεργετικά στα πεπτικά όργανα και στο έντερο, συστέλλουν τους μύες, ρευστοποιούν τα κόπρανα και τα αποβάλλουν.

Στην ουρική αρθρίτιδα

Η ποδάγρα είναι μια διαταραχή του μεταβολισμού των πουρινών. Όλα τα όσπρια, συμπεριλαμβανομένων των φακών, περιέχουν υψηλό ποσοστό πουρινών, προκαλώντας αύξηση της έκκρισης ουρικού οξέος, το οποίο, εισερχόμενο στις αρθρώσεις, εντείνει τον πόνο και επιδεινώνει την ασθένεια. Γι' αυτόν τον λόγο, η κατανάλωσή τους πρέπει να αποκλείεται.

Στην κολίτιδα

Τόσο στην οξεία φλεγμονή του βλεννογόνου του εντέρου όσο και στη χρόνια πορεία της νόσου, τα όσπρια πρέπει να αντιμετωπίζονται με προσοχή. Οι ειδικοί συχνά συμβουλεύουν τα άτομα που πάσχουν από κολίτιδα να περιορίζουν την κατανάλωσή τους. Αυτό συμβαίνει γιατί αυτό το είδος τροφών είναι υπερκορεσμένο με φυτικές πρωτεΐνες και βαριές ίνες, οι οποίες είναι δύσκολες στην πέψη και την απορρόφηση από το έντερο.

Αλλά εάν είναι δύσκολο ή για κάποιους λόγους αδύνατο να σταματήσετε την κατανάλωσή τους, απλά πρέπει να προσθέτετε κουρκουμά, άνηθο ή μαϊντανό. Αυτά μειώνουν τον μετεωρισμό και επιταχύνουν τη διάλυση των στερεών ουσιών.

Για το συκώτι

Το συκώτι είναι το φίλτρο του οργανισμού, το οποίο λειτουργεί παράλληλα με τα νεφρά και το δέρμα. Κατά την κατανάλωση επιβλαβών τροφών, το συκώτι απορροφά όλες τις αρνητικές ουσίες, μειώνοντας τον κίνδυνο επίδρασής τους σε άλλα όργανα. Γι' αυτόν τον λόγο είναι τόσο απαραίτητο να το προστατεύουμε και να λαμβάνουμε συνεχώς όλα τα μέτρα για την πρόληψη των παθήσεων του οργάνου. Οι φακές είναι το καλύτερο μέσο για τον καθαρισμό του ήπατος από τις αρνητικές επιδράσεις άλλων τροφών. Περιέχουν φυτοοιστρογόνα και ισοφλαβόνες, τα οποία εξουδετερώνουν την αρνητική δράση των βλαβερών ουσιών, διατηρώντας το όργανο υγιές. Φυσικά, κατά την έξαρση υπαρχουσών παθήσεων, πρέπει να σταματήσετε την κατανάλωση φακών ή να τη μειώσετε σε 1 φορά την εβδομάδα.

Στη χολοκυστίτιδα

Σε περίπτωση εμφάνισης χολοκυστίτιδας, πρέπει να αποκλείσετε τα λιπαρά τρόφιμα από τη διατροφή σας, και σε αυτό θα σας βοηθήσουν καλύτερα οι φακές. Μπορούν να κορεστούν γρήγορα τον οργανισμό χωρίς αρνητική επίδραση στη χοληδόχο κύστη. Το μόνο που πρέπει να θυμάστε είναι να σταματήσετε την κατανάλωση σε περίπτωση αερίων.

Στις αιμορροΐδες

Στη διατροφή για αιμορροΐδες περιλαμβάνονται οι κόκκινες φακές. Είναι πλούσιες σε φυτική πρωτεΐνη, γεγονός που βοηθά στην αποκατάσταση της λειτουργίας του εντέρου. Μαζί με μούρα, φρούτα και λαχανικά, οι φακές πρέπει να καταναλώνονται συχνότερα κατά τη διάρκεια της θεραπείας.

Συνταγές λαϊκής ιατρικής με βάση τη φακή

Η φακή, χάρη στην υψηλή περιεκτικότητά της σε βιταμίνες, χρησιμοποιείται συχνά στη λαϊκή ιατρική ως φάρμακο για πολλές ασθένειες. Χρησιμοποιείται τόσο εσωτερικά όσο και εξωτερικά.

Αφέψημα φακής

Βοηθά κατά της δυσκοιλιότητας, της κολίτιδας και των αιμορροΐδων, καθώς και σε παθήσεις του ουρογεννητικού συστήματος, των νεφρών και του ήπατος. Για τον σκοπό αυτό, κατά το μαγείρεμα των πράσινων φακών, πρέπει να προσθέσετε περίπου μισό φλιτζάνι περισσότερο νερό. Όταν ο χυλός ψηθεί, στραγγίστε το περιττό υγρό. Το λαμβάνετε το πρωί με άδειο στομάχι και πριν από τον ύπνο, ένα κουταλάκι του γλυκού. Βοηθά στη διάλυση των λίθων και στην αποβολή άμμου από τα νεφρά.

Αλεύρι φακής

Χρησιμοποιείται ως συμπληρωματική σκόνη για τη γαστρίτιδα. Πρέπει να αλέσετε τις ξηρές πράσινες φακές σε μύλο καφέ και να πίνετε πριν από κάθε γεύμα. Βοηθά στην ενεργοποίηση του στομάχου και στην καταπολέμηση της γαστρίτιδας.

Σκόνη φακής με βούτυρο

Αναμείξτε τους αλεσμένους σπόρους σε μύλο καφέ με βούτυρο σε αναλογία 1:1 και χρησιμοποιήστε το για την ταχύτερη επούλωση πληγών και εγκαυμάτων. Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β προάγουν την αναγέννηση των δερματικών ιστών και έχουν επίσης αντισηπτική δράση.

Λεπτές πίτες από αλεύρι φακής

Είναι απαραίτητες για την ένταξή τους στη διατροφή σε παθήσεις της καρδιάς, λέπτυνση των τοιχωμάτων των αγγείων και αναιμία. Οι πίτες παρασκευάζονται αναμειγνύοντας νερό με αλεσμένες ξηρές φακές και τηγανίζονται σε στεγνό τηγάνι χωρίς προσθήκη φυτικού ελαίου.

Η φακή στην κοσμετολογία

Το αλεύρι φακής έχει κερδίσει την αναγνώριση στην κοσμετολογία χάρη στην παρουσία της βιταμίνης Ε, η οποία αποκαλείται και βιταμίνη της νεότητας. Οι γυναίκες άρχισαν να χρησιμοποιούν τους σπόρους όχι μόνο ως τροφή, αλλά έμαθαν επίσης να φτιάχνουν μάσκες προσώπου και μαλλιών από αυτό.

Πρέπει να τονιστεί ότι η φακή έχει τις εξής ιδιότητες:

• αναζωογονεί, θρέφει και ενυδατώνει το δέρμα·
• αποκαθιστά την ισορροπία του νερού και τη σφίγγει·
• προστατεύει από την επίδραση εξωτερικών ρύπων·
• καθαρίζει τους πόρους από τις τοξίνες.

Συνταγές:

1. Αναμείξτε το αλεύρι με ζεστό γάλα σε αναλογία 1:2 και προσθέστε ένα κουταλάκι του γλυκού ελαιόλαδο. Εφαρμόστε για 20 λεπτά και στη συνέχεια ξεπλύνετε με ζεστό νερό. Αυτή η μάσκα θα ενυδατώσει και θα θρέψει το δέρμα με βιταμίνες. Το αποτέλεσμα θα είναι ορατό μετά την πρώτη εφαρμογή.
2. Πάρτε δύο κουταλιές της σούπας από τα εξής προϊόντα: μέλι, αλεύρι και πολτό αλόης. Ανακατέψτε καλά και στη συνέχεια εφαρμόστε στο πρόσωπο με κινήσεις μασάζ, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στις περιοχές με ρυτίδες. Μετά από 20 λεπτά από την εφαρμογή, ξεπλύνετε. Αυτή η διαδικασία θα αποτελέσει ένα εξαιρετικό μέσο για την καταπολέμηση των σημείων γήρανσης στο πρόσωπο.
3. Το μείγμα αλευριού και κρυσταλλωμένου μελιού θα αποτελέσει ένα εξαιρετικό μέσο για την καταπολέμηση της κυτταρίτιδας. Για τον σκοπό αυτό, κατά τη διάρκεια του ντους, πρέπει να κάνετε μασάζ χρησιμοποιώντας το εν λόγω μέσο. Η διαδικασία πρέπει να επαναλαμβάνεται μία φορά κάθε δύο ημέρες για ένα μήνα. Σε συνδυασμό με τον αθλητισμό και τη σωστή διατροφή, αυτό το scrub θα σας βοηθήσει να απαλλαγείτε από το πρόβλημα για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Για τα μαλλιά, είναι απαραίτητο να κάνετε μάσκες με φακή, επειδή:

• δυναμώνουν τους θύλακες·
• προάγουν την ανάπτυξη των μαλλιών·
• καλύπτουν τα μαλλιά σε όλο το μήκος δημιουργώντας ένα προστατευτικό φιλμ·
• απαλλάσσουν από το πρόβλημα των σπασμένων άκρων.

Από τις πολλές συνταγές, οι καλύτερες είναι οι εξής:

1. Πάρτε θρυμματισμένους κόκκους φακής, μέλι και κρόκο σε αναλογία 1:1, ανακατέψτε και στη συνέχεια εφαρμόστε με κινήσεις μασάζ στο τριχωτό της κεφαλής. Η μάσκα θα βοηθήσει στη μείωση της τριχόπτωσης και θα ξυπνήσει τους θύλακες για περαιτέρω ανάπτυξη.
2. Προσθέστε το αλεύρι σε ζεστό γάλα υψηλής λιπαρότητας, εφαρμόστε στα μαλλιά για 30–40 λεπτά. Η μάσκα θα βοηθήσει να απαλλαγείτε από την πιτυρίδα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Εάν χρησιμοποιείτε το μείγμα καθημερινά, εφαρμόζοντάς το για λίγα λεπτά και ξεπλένοντάς το με τρεχούμενο νερό, θα βοηθήσει να απαλλαγείτε από τις πολύ λιπαρές ρίζες.

Βλάβες και αντενδείξεις

Οι κύριες αντενδείξεις για τη συχνή κατανάλωση φακής περιλαμβάνουν:

1. Ουρική αρθρίτιδα. Στα όσπρια περιέχονται σε υψηλή συγκέντρωση πουρίνες, οι οποίες αυξάνουν την παραγωγή ουρικού οξέος, γεγονός που μπορεί να επιδεινώσει τις συνέπειες κατά την εξέλιξη της νόσου.
2. Έλκος στομάχου. Οι φυτικές πρωτεΐνες κάνουν το στομάχι να λειτουργεί πιο γρήγορα, οδηγώντας σε πρόσθετη παραγωγή υγρών. Ο βλεννογόνος καταστρέφεται ταχύτερα, επιδεινώνοντας την ασθένεια και προκαλώντας οξείς κρίσεις πόνου.
3. Νεφρικές παθήσεις, ειδικά σε οξεία μορφή. Η φακή είναι ισχυρό διουρητικό και μπορεί να προκαλέσει πόνο και έξαρση της νόσου.
4. Οποιαδήποτε χρόνια ασθένεια. Αυτό δεν αποτελεί τόσο αντένδειξη όσο προειδοποίηση. Εάν υπάρχει μια πάθηση, για την ένταξη μιας συγκεκριμένης ποικιλίας φακής στη διατροφή είναι απαραίτητο να συμβουλευτείτε έναν γιατρό.

Επίσης, αξίζει να ακούτε το σώμα σας και σε περίπτωση έντονης μετεωρισμού ή πόνων σε κάποιο όργανο να αποφεύγετε τη φακή.

Πώς να επιλέξετε και να αποθηκεύσετε τις φακές

Το φυτό διατίθεται προς πώληση σε συσκευασμένη μορφή ή σε χύμα. Κατά την αγορά του προϊόντος, σημαντικό ρόλο παίζουν:

• ακεραιότητα των κόκκων;
• σκληρότητά τους;
• απουσία υγρασίας;
• απουσία ξένων στοιχείων.

Εάν πληρούνται αυτές οι προϋποθέσεις και οι κόκκοι είναι προσεγμένοι, ομοιόμορφου χρώματος και ίδιου σχήματος, μπορείτε να αγοράσετε άφοβα τη φακή. Πρέπει επίσης να προσέχετε την ημερομηνία λήξης – δεν πρέπει να υπερβαίνει το 1 έτος.

Μετά την αγορά, η φακή πρέπει να τοποθετηθεί σε ξηρό, δροσερό μέρος, με μηδενική υγρασία, όπου δεν φτάνουν οι άμεσες ηλιακές ακτίνες. Ένα ματ πλαστικό ή γυάλινο δοχείο με καλά κλεισμένο καπάκι θα βοηθήσει στη διατήρηση της ποιότητας των κόκκων για όσο το δυνατόν περισσότερο. Παράλληλα, θα πρέπει να το φυλάσσετε στο ντουλάπι μακριά από τον φούρνο και το νερό.

Σε μαγειρεμένη μορφή στο ψυγείο, το πιάτο φακής μπορεί να διατηρηθεί έως και 5 ημέρες. Οι ευεργετικές ιδιότητες διατηρούνται και η γεύση παραμένει ίδια κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.

Τι μπορείτε να μαγειρέψετε από φακή

Η ποικιλία πιάτων από φακή εντυπωσιάζει. Από αυτήν μπορείτε να φτιάξετε τόσο χορτοφαγικό ψωμί όσο και χορταστική σούπα με κρέας. Όλα εξαρτώνται από τις προτιμήσεις και τους στόχους.

Σούπα

Το πιο γνωστό πιάτο από φακή είναι η σούπα πουρέ. Διακρίνεται για την εύκολη παρασκευή του, αλλά ταυτόχρονα έχει απίστευτη γεύση και σε επίπεδο χορταστικότητας μπορεί να αντικαταστήσει ένα πλούσιο μπορς.

Για να το ετοιμάσετε, πρέπει να τηγανίσετε κρεμμύδι, καρότο, κόκκινη πιπεριά (από 1 τεμάχιο). Όταν τα λαχανικά μαλακώσουν, προσθέστε τριμμένη ντομάτα και στη συνέχεια ψιλοκομμένες πατάτες. Αφού προσθέσετε μπαχαρικά, σιγοβράστε τα στον δικό τους χυμό χωρίς να προσθέσετε νερό. Μετά από λίγα λεπτά, προσθέστε κόκκινες φακές (0,5 φλιτζάνι) και αφήστε τις για 2 λεπτά με τα λαχανικά. Έπειτα, ρίξτε τα πάντα σε μια κατσαρόλα και προσθέστε 0,7 λίτρα βραστό νερό. Φέρτε σε βρασμό σε δυνατή φωτιά και στη συνέχεια χαμηλώστε τη φωτιά και αφήστε μέχρι να μαλακώσουν οι φακές. Στο τέλος, πολτοποιήστε με μπλέντερ. Σερβίρετε με μερικές σταγόνες λεμονιού.

Ψαροκεφτέδες

Για την προετοιμασία τους, χρησιμοποιούνται καφέ φακές (1,5 φλιτζάνι), τις οποίες πρέπει να μουλιάσετε σε νερό από το προηγούμενο βράδυ. Πριν το μαγείρεμα, στραγγίξτε το νερό και ξεπλύνετε ξανά τους διογκωμένους σπόρους. Αφού τα ξαναγεμίσετε με νερό, βάλτε τα να βράσουν για 10 λεπτά. Στο μεταξύ, τηγανίστε και σιγοβράστε κρεμμύδι και καρότο (από 2 τεμάχια). Στραγγίξτε τα υγρά με ένα σουρωτήρι και αφήστε τα να κρυώσουν για 15 λεπτά. Στη συνέχεια, ανακατέψτε τους σπόρους και τα λαχανικά και περάστε τα από μύλο κρέατος για να πάρετε έναν ομοιογενή κιμά. Αλατίστε, πιπερώστε, προσθέστε μπαχαρικά κατά βούληση και ανακατέψτε καλά. Μετά, πλάστε μπιφτέκια στο επιθυμητό μέγεθος και, αφού τα αλευρώσετε, τηγανίστε τα σε καυτό τηγάνι.

Χυλός

Το πιο απλό και υγιεινό πιάτο. Για αυτό θα χρειαστείτε κόκκινες φακές (1 φλιτζάνι), νερό (350 ml), μπαχαρικά και βούτυρο κατά βούληση. Βράστε τις φακές για 15 λεπτά, στη συνέχεια καρυκέψτε και προσθέστε βούτυρο.

Πατέ

Θα γίνει ένα εξαιρετικό ορεκτικό όχι μόνο για τις καθημερινές αλλά και για το γιορτινό τραπέζι. Βράστε κόκκινες φακές (100 g). Αλατίστε και προσθέστε λίγο βούτυρο και στη συνέχεια ανακατέψτε με μπλέντερ. Αλέστε τα καρύδια (70 g) σε σκόνη. Έπειτα, τηγανίστε το τριμμένο καρότο. Προσθέστε μπαχαρικά και αφήστε το να σιγοβράσει για 1 λεπτό σε χαμηλή φωτιά. Στη συνέχεια, βάλτε το καρότο, τον πουρέ φακών και τα καρύδια στο μπλέντερ και ανακατέψτε τα καλά. Το έτοιμο πατέ ταιριάζει υπέροχα με ψωμί φρυγανισμένο σε τοστιέρα ή φρυγανιέρα.

Τηγανίτες

Αυτό το πιάτο αποτελεί μια εξαιρετική χορτοφαγική εναλλακτική για τις συνηθισμένες τηγανίτες, λόγω της απουσίας αυγών και γάλακτος στη σύνθεσή του.

Καλύψτε τις κόκκινες φακές (100 g) με νερό (250 ml). Αφήστε τις για 2–3 ώρες με σκέπασμα. Όταν μουλιάσουν, πολτοποιήστε τις με το μπλέντερ μαζί με το υπόλοιπο νερό μέχρι να γίνουν πουρές. Προσθέστε πιπέρι, αλάτι και όποια μπαχαρικά επιθυμείτε, ανακατεύοντας καλά. Με ένα πινέλο αλείψτε το τηγάνι με φυτικό λάδι και ζεστάνετε το. Ρίξτε το μείγμα και απλώστε το ομοιόμορφα στο τηγάνι. Τηγανίστε σε μέτρια φωτιά για 2 λεπτά από κάθε πλευρά.

Αυτές οι τηγανίτες είναι κατάλληλες και για κατάψυξη.

Πώς να βράσετε τη φακή ως συνοδευτικό

Αυτό το πιάτο ετοιμάζεται σε ελάχιστα λεπτά, αλλά για αυτό πρέπει απαραίτητα να χρησιμοποιήσετε πράσινες φακές λόγω της ικανότητάς τους να διατηρούν την εμφάνιση και την ακεραιότητα των σπόρων τους.

Τις φακές, αφού βράσουν, βράστε τις για 10-15 λεπτά σε χαμηλή φωτιά. Στο μεταξύ, τσιγαρίστε το κρεμμύδι, την πιπεριά και το καρότο. Βάλτε τα έτοιμα σπυριά στο τηγάνι με τα λαχανικά, ανακατέψτε, προσθέστε μπαχαρικά και πασπαλίστε με μαϊντανό. Αφήστε να σταθούν για λίγα λεπτά, σερβίρετε ως συνοδευτικό για κάθε πιάτο. Οι φακές ταιριάζουν με κάθε κρέας και ψάρι.

Χρειάζεται να μουλιάσετε τη φακή πριν το μαγείρεμα;

Αυτό εξαρτάται αποκλειστικά από την ποικιλία. Μούλιασμα για μεγάλο χρονικό διάστημα (12-24 ώρες) χρειάζεται μόνο η καφέ φακή. Είναι η μόνη που είναι ώριμη, μη αποφλοιωμένη ποικιλία. Γι' αυτό, για να μειωθεί ο χρόνος βρασμού στα 20 λεπτά, πρέπει να την καλύψετε με νερό.

Οι υπόλοιπες ποικιλίες που μπορείτε να βρείτε – κόκκινη, πράσινη, μαύρη και κίτρινη – δεν χρειάζεται να μουλιαστούν εκ των προτέρων. Ο χρόνος μαγειρέματος τους είναι 10-20 λεπτά ανάλογα με την ποσότητα.

Πώς να τρώτε σωστά τη φακή

Οι φακές ανήκουν στο πιο ανεπιτήδευτο εκπρόσωπο των οσπρίων. Σε αντίθεση με τον αρακά, τα ρεβίθια και τα φασόλια, τα οποία χρειάζονται να απορροφήσουν νερό και να φουσκώσουν, οι φακές αρκεί να πλυθούν με κρύο νερό και να καθαριστούν από τυχόν ρύπους. Είναι εύκολες στην προετοιμασία και συνδυάζονται ιδανικά με άλλα πιάτα με κρέας και λαχανικά.

Μπορείτε να φάτε ωμή;

Σε ωμή μορφή (μουλιασμένα όλη τη νύχτα), οι πράσινες φακές μπορούν να καταναλωθούν. Εάν δεν υπάρχουν αντενδείξεις, οι σαλάτες λαχανικών με προσθήκη ωμών σπυριών και ελαιόλαδου είναι πολύ ωφέλιμες για τον οργανισμό γενικά.

Επίσης, μπορείτε να φάτε βλαστημένα σπυριά, είναι ιδιαίτερα ωφέλιμο να τα προσθέτετε στη διατροφή σας.

Μπορείτε να το φάτε το βράδυ;

Ναι, μπορείτε, ανεξαρτήτως ποικιλίας και σε οποιαδήποτε μορφή. Οι φακές επιδρούν ευεργετικά στη λειτουργία του εντέρου. Όπως είναι γνωστό, η λειτουργία του ενεργοποιείται τη νύχτα, οπότε, σε περίπτωση προβλημάτων του πεπτικού συστήματος, οι φακές είναι χρήσιμες 1 ώρα πριν τον ύπνο.

Πόσα μπορείτε να τρώτε την ημέρα

Δεν υπάρχει σαφής περιορισμός στην ποσότητα φακών στη διατροφή. Αυτό ισχύει τόσο για την κανονική διατροφή όσο και για την τήρηση διαιτητικού σχήματος. Εάν δεν υπάρχουν αντενδείξεις, η ποσότητα των πιάτων που καταναλώνονται πρέπει να προσαρμόζεται σε κάθε άτομο. Όλα είναι καλά και ωφέλιμα με μέτρο. Επομένως, ο μέσος δείκτης είναι 100-150 γραμμάρια σπυριών σε αμαγείρευτη μορφή.

Μπορείτε να δίνετε φακή σε ζώα;

Δεν είναι μυστικό για κανέναν ότι οι ιδιοκτήτες ταΐζουν τα κατοικίδια ζώα με χυλούς και άλλα προϊόντα που τρώνε οι ίδιοι. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτό είναι σωστό, καθώς τα ζώα χρειάζονται βιταμίνες από φυτά, λαχανικά και φρούτα. Αλλά όσον αφορά τα όσπρια, και συγκεκριμένα τις φακές, οι κτηνίατροι ομόφωνα δηλώνουν ότι δεν θα υπάρχει κανένα όφελος από αυτό το προϊόν για τα ζώα. Το εξηγούν λέγοντας ότι το πεπτικό σύστημα των ζώων διαφέρει σημαντικά από το ανθρώπινο. Επομένως, οι φακές δεν απορροφώνται από τον οργανισμό των κατοικίδιων, αλλά βγαίνουν στην αρχική τους μορφή, προκαλώντας πόνο, αέρια και διάρροια. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της θερμοκρασίας.

Ενδιαφέροντα γεγονότα για τη φακή

1. Τα αρχαιότερα ευρήματα φακών χρονολογούνται το 2400 π.Χ.
2. Στην Αρχαία Αίγυπτο, ήταν υποχρεωτικό να τοποθετούν ψωμί από φακές στον τάφο του νεκρού, για να μην πεινάσει.
3. Στη Ρωσία, η φακή καλλιεργήθηκε τον 14ο αιώνα και την αποκαλούσαν «βασίλισσα-φακή».
4. Η Ρωσική Αυτοκρατορία ήταν ο κύριος προμηθευτής φακής στις χώρες του κόσμου.
5. Στην Ινδία, η φακή βρίσκεται στην 1η θέση κατανάλωσης. Όπως είναι γνωστό, η πλειοψηφία των κατοίκων της χώρας είναι χορτοφάγοι, και η φακή, πλούσια σε πρωτεΐνη, μπορεί να αντικαταστήσει πλήρως το κρέας.
6. Στη Γερμανία πιστεύουν ότι αν στο γιορτινό τραπέζι υπάρχουν πιάτα με φακή, τον οικοδεσπότη περιμένει ευημερία.
7. Στην Τουρκία, η σούπα φακής είναι το κύριο πιάτο. Κάθε νοικοκυρά πρέπει να ξέρει να την ετοιμάζει.

Φωτογραφία φακής