Μελόκρασο: τι είναι αυτό το ποτό, ευεργετικές ιδιότητες και συνταγές

Παλιά, πολύ πριν από την εμφάνιση της βότκας και άλλων ισχυρών αλκοολούχων ποτών, στη Ρωσία ήταν διαδεδομένα τα μεθυστικά ποτά από μέλι. Και αν και η ίδια η λέξη «μελόκρασο» εμφανίστηκε σχετικά πρόσφατα, οι παραδόσεις παρασκευής αυτού του ποτού έχουν ρίζες στη βαθιά αρχαιότητα.

Τι είναι το μελόκρασο

Αυτό το ποτό θεωρείται ο πρόγονος του κρασιού, αλλά δεν παρασκευάζεται από σταφύλια. Η βάση του μελόκρασου, όπως δεν είναι δύσκολο να μαντέψει κανείς από το όνομα, είναι το μέλι, από τη ζύμωση του οποίου γεννιέται ένα απαλό ελαφρώς αλκοολούχο ποτό με λεπτό άρωμα.

Φυσικά, σήμερα σπάνια παρασκευάζεται σύμφωνα με παλιές συνταγές. Πιο διαδεδομένες είναι εκείνες που δημιουργήθηκαν στο Βελίκι Νόβγκοροντ πριν από περισσότερα από 200 χρόνια και έκτοτε έχουν προσαρμοστεί στις σύγχρονες συνθήκες. Ωστόσο, αυτό αφορά την οικιακή παρασκευή του μελόκρασου. Παράγεται επίσης βιομηχανικά σύμφωνα με εγκεκριμένες συνταγές και τεχνικές προδιαγραφές. Σοβαρές επιχειρήσεις παραγωγής μελόκρασου υπάρχουν όχι μόνο στο Νόβγκοροντ, στο Σούζνταλ ή στην Κολόμνα, αλλά και στο Αλτάι, καθώς και σε ορισμένες άλλες περιοχές όπου υπάρχουν ποιοτικές πρώτες ύλες για αυτό το ποτό.

Είδη

Υπάρχουν πολλές ποικιλίες αυτού του ποτού. Οι κύριες διαφορές μεταξύ τους έγκεινται στον τρόπο παρασκευής. Για παράδειγμα:

1. Ανάλογα με την περιεκτικότητα σε αλκοόλ και τον χρόνο παλαίωσης. Υπάρχει το νεαρό μελόκρασο (2 εβδομάδες παλαίωσης) και το συνηθισμένο (παλιά το παλαίωναν για τρία χρόνια, τώρα, ειδικά σε βιομηχανικές συνθήκες, αυτό διαρκεί πολύ λιγότερο – περίπου ένα μήνα). Επίσης, υπάρχει το δυνατό και το «χωρίς βρασμό» (δηλαδή παρασκευασμένο χωρίς βράσιμο).
2. Ανάλογα με την πρόσθεση αλκοόλ. Υπάρχει ακόμα και το μη αλκοολούχο μελόκρασο, στο οποίο δεν υπάρχει καθόλου αλκοόλ.
3. Ανάλογα με τα πρόσθετα πληρωτικά. Το μελόκρασο μπορεί να είναι από μούρα, παρασκευάζεται επίσης με την προσθήκη αρκεύθου, τριανταφυλλιάς ή του τυπικού σετ μπαχαρικών για τέτοια ποτά – κανέλα, τζίντζερ, γαρύφαλλο κλπ. Στην τελευταία περίπτωση ονομάζεται πικάντικο.

Παλιότερα, το μη βρασμένο μελόκρασο θεωρούνταν το πιο πολύτιμο. Για τη ζύμωσή του χρησιμοποιούσαν όχι μόνο λυκίσκο, αλλά και διάφορα ξινά μούρα – βακκίνια, κεράσια, φραγκοστάφυλα. Το προϊόν έπρεπε να ζυμώνεται σε θερμοκρασία περίπου +5°C. Τέτοιες απαιτήσεις υπάρχουν και σήμερα. Αλλά, φυσικά, κανείς πια δεν μεταγγίζει το ποτό πολλές φορές από ένα δοχείο βελανιδιάς σε άλλο ούτε το θάβει στο έδαφος για 40 χρόνια. Παρεμπιπτόντως, ακόμα και για εκείνες τις εποχές, αυτή ήταν μια υπερβολικά χρονοβόρα και ακριβή διαδικασία.

Ως αποτέλεσμα, εμφανίστηκε μια θερμή τεχνολογία ζύμωσης, δηλαδή άρχισαν να βράζουν το μέλι, να προσθέτουν διάφορα φρούτα, βότανα, μπαχαρικά και να χρησιμοποιούν μαγιά ως προζύμι. Φυσικά, οι γνώστες διαβεβαίωναν ότι το μεστωμένο μέλι έχει πιο εκλεπτυσμένη και πλούσια γεύση, αλλά το βρασμένο ήταν φθηνότερο και παρασκευαζόταν πολύ πιο γρήγορα. Όσον αφορά τις υπόλοιπες παραλλαγές που περιγράφηκαν παραπάνω, υπάρχουν πάρα πολλές συνταγές· όλα εξαρτώνται αποκλειστικά από τη φαντασία και την προθυμία για πειραματισμό.

Έτσι, κάθε νοικοκύρης μπορεί να επιλέξει τη συνταγή υδρομελιού που του αρέσει περισσότερο ή να παρασκευάσει πολλές εκδοχές – για παράδειγμα, τόσο την κλασική νεαρή όσο και την πικάντικη.

Σύνθεση και θερμιδική αξία

Παρά όλες τις ευεργετικές του ιδιότητες, το υδρόμελι είναι ένα αρκετά θερμιδογόνο ποτό που πρέπει να καταναλώνεται με προσοχή. Αυτό συμβαίνει γιατί η ενεργειακή αξία του ποτού είναι σχεδόν 94 kcal ανά 100 ml και, επιπλέον, στη σύνθεσή του το μεγαλύτερο μέρος καταλαμβάνουν οι υδατάνθρακες (μετά το νερό, φυσικά) – 13%. Δηλαδή, μπορεί κανείς να θεωρήσει ότι ένας άνθρωπος πίνει καραμέλες σε υγρή μορφή, έστω και ωφέλιμες. Έτσι, αν τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα είναι αυξημένα, θα πρέπει να αποφεύγει κανείς το υδρόμελι.

Όσον αφορά τη χημική σύνθεση, περιλαμβάνει:

1. Ασκορβικό οξύ – έχει θετική επίδραση στην κατάσταση των αγγείων.
2. Τοκοφερόλη – είναι αντιοξειδωτικό, έχει αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες και είναι απαραίτητο για τις γυναίκες για τη βελτίωση της λειτουργίας του αναπαραγωγικού συστήματος.
3. Βιταμίνες του συμπλέγματος Β (θειαμίνη, νιασίνη, ριβοφλαβίνη και άλλες) – εξασφαλίζουν την ομαλή λειτουργία του νευρικού συστήματος και είναι επίσης υπεύθυνες για τις μεταβολικές διεργασίες.
4. Βιοτίνη, η οποία παίζει σημαντικό ρόλο στις πεπτικές και μεταβολικές διεργασίες – βελτιώνει την κατάσταση των μαλλιών και των νυχιών.
5. Βήτα-καροτίνη – ένα ακόμα αντιοξειδωτικό που έχει θετική επίδραση στην όραση.

Επίσης, στη σύνθεση του υδρομελιού περιλαμβάνεται μεγάλη ποσότητα μετάλλων, τα οποία υπάρχουν αρχικά στις πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή του. Για παράδειγμα, αυτά είναι ο σίδηρος που είναι απαραίτητος για την αιμοποίηση, το κάλιο και το μαγνήσιο που παίζουν καθοριστικό ρόλο στη διασφάλιση της υγείας του καρδιακού μυός. Εδώ περιέχονται ακόμα και σπάνια στοιχεία, όπως το βανάδιο, το ρουβίδιο και το μολυβδαίνιο.

Οι παραπάνω ουσίες υπάρχουν σε κάθε υδρόμελι ανεξάρτητα από τη συνταγή. Αλλά σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση η χημική σύνθεση θα είναι μοναδική, καθώς στο ποτό μπορούν να προστεθούν και άλλα συστατικά – για παράδειγμα, χυμός μούρων, χυμός λεμονιού, μπαχαρικά, κώνοι λυκίσκου, μαγιά. Και αυτά περιέχουν επίσης πολλά αιθέρια έλαια, βιταμίνες και μέταλλα.

Ευεργετικές ιδιότητες του μελόκρασου

Αυτό το ποτό έχει πολλές ευεργετικές ιδιότητες. Το ποιοτικό υδρόμελι, που παρασκευάζεται από φυσικά συστατικά:

1. Καθαρίζει τον οργανισμό από τις τοξίνες.
2. Συμβάλλει στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος.
3. Είναι αποτελεσματικό προληπτικό μέσο κατά των καρδιαγγειακών παθήσεων.
4. Έχει αντιφλεγμονώδεις και αντιβακτηριακές ιδιότητες.
5. Έχει ήπια ηρεμιστική (καταπραϋντική) δράση, θεωρείται καλό φάρμακο για το άγχος και τις αρνητικές του συνέπειες, καθώς και για τη νεύρωση.
6. Βελτιώνει τις μεταβολικές διεργασίες, πράγμα που συμβάλλει στην απαλλαγή από τα περιττά κιλά.
7. Αφαιρεί το πρήξιμο και βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος.
8. Εξαλείφει τους μυϊκούς πόνους.
9. Έχει αντιπυρετική δράση.

Η μεδόβουχα σε μικρή ποσότητα συνταγογραφείται μετεγχειρητικά για να τονώσει τον οργανισμό και να αποκαταστήσει τις δυνάμεις. Πιστεύεται ότι η τακτική κατανάλωσή της αυξάνει τη φυσική αντοχή και την ικανότητα του οργανισμού να αντέχει καλύτερα τις υψηλές πνευματικές και ψυχοσυναισθηματικές επιβαρύνσεις.

Για γυναίκες

Στις γυναίκες συνιστάται να πίνουν μεδόβουχα. Βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος και έχει αντιφλεγμονώδη δράση – αυτό επιτρέπει τη χρήση της για τη θεραπεία παθήσεων των πυελικών οργάνων. Επιπλέον, η μεδόβουχα ενισχύει τα τοιχώματα της μήτρας, συγκεκριμένα τους λείους μυς της, γεγονός που βοηθά στη συνέχεια να κυοφορήσει ένα υγιές παιδί.

Για άνδρες

Παλαιότερα, οι νεόνυμφοι λάμβαναν υδρόμελι ως δώρο γάμου. Υπάρχει εκδοχή ότι γι' αυτό ο μήνας ονομάζεται μήνας του μέλιτος. Οι νεόνυμφοι κατανάλωναν ένα καλό ποτό, παλαιωμένο για αρκετά χρόνια, που εξασφάλιζε υγιείς απογόνους. Οι σύγχρονοι γιατροί πιστεύουν ότι η κατανάλωση υδρομέλιτος επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την αναπαραγωγική υγεία του άνδρα. Αυτό συμβαίνει επειδή ένας μικρός μυς στη βάση του πέους είναι υπεύθυνος. Λειτουργεί ως βαλβίδα που ρυθμίζει την εισροή και εκροή αίματος που γεμίζει τα σηραγγώδη σώματα. Η απόδοση του μυός εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα ιχνοστοιχεία που περιέχει το υδρόμελι. Πρώτα απ' όλα, ο ψευδάργυρος, ο οποίος έχει επίσης αντιφλεγμονώδη δράση.

Η μεδόβουχα ομαλοποιεί την κυκλοφορία του αίματος, γεγονός που, μαζί με τις παραπάνω ιδιότητες, επιτρέπει την εξάλειψη της στυτικής δυσλειτουργίας και την ενίσχυση της δύναμης.

Στην εγκυμοσύνη

Σχετικά με τα οφέλη της μεδόβουχας κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, οι γιατροί δεν έχουν ομόφωνη γνώμη. Το μόνο στο οποίο συμφωνούν είναι ότι η αλκοολούχα εκδοχή του ποτού δεν πρέπει να καταναλώνεται από τις μέλλουσες μητέρες, καθώς μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την υγεία του εμβρύου.

Όσον αφορά την μη αλκοολούχα εκδοχή, μπορεί να είναι ωφέλιμη, καθώς η μεδόβουχα περιέχει πολλές βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Βοηθά στην αποκατάσταση της ισορροπίας μετάλλων-αλάτων και στην ομαλοποίηση της πέψης (και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης συχνά εμφανίζεται δυσκοιλιότητα, συμπεριλαμβανομένης αυτής που προκαλείται από διαταραχές της εντερικής περισταλτικής). Αλλά το μέλι και τα βότανα μπορεί να προκαλέσουν αλλεργική αντίδραση, οπότε το ποτό πρέπει να καταναλώνεται με προσοχή.

Στον θηλασμό

Όπως είναι γνωστό, τα μελισσοκομικά προϊόντα επηρεάζουν θετικά τη γαλουχία. Αλλά δεν αξίζει να καταναλώνεται κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου ούτε το μη αλκοολούχο υδρόμελι – μπορεί να προκαλέσει αλλεργία στο παιδί.

Για παιδιά

Στην κλασική εκδοχή, το υδρόμελι είναι αλκοολούχο ποτό, έστω και με χαμηλή περιεκτικότητα 5–7°C. Είναι σαφές ότι δεν πρέπει να δίνεται σε παιδιά, ακόμη και για τη θεραπεία του κρυολογήματος. Ωστόσο, η μη αλκοολούχα εκδοχή μπορεί να δοθεί σε παιδιά τόσο για θεραπευτικούς όσο και για προληπτικούς σκοπούς, αλλά όχι περισσότερο από ένα ποτήρι την ημέρα και υπό την προϋπόθεση ότι το παιδί δεν έχει αλλεργία.

Στην ουρική αρθρίτιδα

Από τη μία πλευρά, η μεδοβούχα μπορεί να είναι ωφέλιμη για την ουρική αρθρίτιδα, επειδή αποβάλλει γρήγορα τα άλατα από τον οργανισμό. Από την άλλη πλευρά, όπως και άλλα ποτά με υψηλή περιεκτικότητα σε σάκχαρα, μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την κατάσταση των νεφρών. Επομένως, στην ουρική αρθρίτιδα μπορεί να καταναλωθεί μόνο εάν το πιθανό όφελος υπερτερεί των πιθανών κινδύνων.

Στο κρυολόγημα

Αυτό το προϊόν θα είναι πολύ χρήσιμο για το κοινό κρυολόγημα. Άλλωστε, αυτή η ασθένεια προκαλείται από βακτηριακή ή ιογενή λοίμωξη. Η μεδοβούχα έχει διουρητική δράση και την ικανότητα να ενισχύει την εφίδρωση, και αυτό συμβάλλει στην αποβολή τοξινών, ιών και προϊόντων μεταβολισμού παθογόνων μικροβίων από τον οργανισμό.

Επιπλέον, η μεδοβούχα ενισχύει τον πνευμονικό αερισμό, γι' αυτό είναι ωφέλιμο να καταναλώνεται σε ασθένειες του αναπνευστικού συστήματος – για παράδειγμα, λαρυγγίτιδα, τραχειίτιδα, βρογχίτιδα και πνευμονία.

Η μεδοβούχα ζεσταίνει, αλλά επιπλέον πίνεται για την απολύμανση του ρινοφάρυγγα σε περίπτωση αμυγδαλίτιδας ή φαρυγγοαμυγδαλίτιδας.

Ένα από τα χαρακτηριστικά αυτού του ποτού είναι ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο μόνο του όσο και σε συνδυασμό με διάφορα φυσικά συστατικά που περιέχουν ωφέλιμα έλαια. Για παράδειγμα, μπορεί να είναι πέταλα τριαντάφυλλου (αλλά πρέπει να επιλέγονται ποικιλίες που περιέχουν περισσότερο αιθέριο έλαιο), αποξηραμένο θυμάρι ή ακόμα και χρένο. Σε συνδυασμό με τέτοια συστατικά, η μεδοβούχα είναι ένα εξαιρετικό φάρμακο για την καταρροή.

Στο διαδίκτυο μπορεί κανείς να βρει συνταγές όπου η μεδοβούχα χρησιμοποιείται για πλύση της μύτης στο κρυολόγημα. Αλλά αυτό ακριβώς είναι καλύτερα να μην γίνεται – γιατί μπορεί να προκαλέσει έγκαυμα στον βλεννογόνο.

Το μελόκρασο στη λαϊκή ιατρική

Η μεδοβούχα χρησιμοποιείται στην παραδοσιακή ιατρική και για άλλες ασθένειες. Για παράδειγμα, σε παθήσεις του καρδιαγγειακού συστήματος συνιστάται η κατανάλωσή της σε συνδυασμό με κόκκινο ξηρό κρασί (70 γραμμάρια μεδοβούχας και 30 γραμμάρια κρασιού, μία φορά την ημέρα πριν από το μεσημεριανό γεύμα).

Ένα ποτήρι μη αλκοολούχας μεδοβούχας, στο οποίο προστίθενται φρέσκα φύλλα μέντας και ζεσταίνεται ελαφρά, λειτουργεί ως ηρεμιστικό. Δρα χαλαρωτικά και ομαλοποιεί τον ύπνο.

Σε ορισμένες ασθένειες του ήπατος, πίνουν μεδοβούχα αραιωμένη με νερό (70 γραμμάρια αλκοολούχου ποτού χωρίς πρόσθετα ανά 2/3 ποτηριού νερό). Αυτό γίνεται μία φορά την ημέρα κατά τη διάρκεια ενός από τα κύρια γεύματα.

Κατά της εαρινής υποβιταμίνωσης και της έλλειψης ενέργειας βοηθά ένα μείγμα από μεδοβούχα και καγκόρ (ενός τύπου κόκκινου κρασιού), λαμβανόμενα σε ίσες αναλογίες (50 γραμμάρια το καθένα).

Επιπλέον, ένα ποτήρι δυνατής μεδοβούχας, αναμεμειγμένης σε ίσα μέρη με κόκκινο κρασί, βοηθά στην καταπολέμηση της εντερικής λοίμωξης. Ορισμένοι ειδικοί το θεωρούν μάλιστα καλό φάρμακο τόσο για τη δυσκοιλιότητα όσο και για τη διάρροια, καθώς επιτρέπει την ομαλοποίηση της διαδικασίας της πέψης.

Βλάβες και αντενδείξεις

Παρόλο που η μεδοβούχα είναι ένα ποτό φυσικής βάσης, έχει μια σειρά αντενδείξεων. Δεν πρέπει να καταναλώνεται:

• σε περίπτωση σακχαρώδους διαβήτη – λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε σάκχαρα·
• κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και της γαλουχίας – λόγω της επίδρασης στην υγεία του μωρού·
• σε περίπτωση αλλεργικών αντιδράσεων στο μέλι και σε άλλα συστατικά·
• σε ασθένειες του ήπατος και των νεφρών.

Επίσης, δεν πρέπει να το παρακάνετε με το υδρόμελι όσοι πάσχετε από χρόνια γαστρίτιδα και παγκρεατίτιδα (και στην οξεία μορφή της νόσου, αυτό το ποτό αντενδείκνυται εντελώς).

Φυσικά, σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, καλό είναι να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας, ώστε να μην υπάρξουν δυσάρεστες εκπλήξεις στη συνέχεια.

Πώς να αποθηκεύετε σωστά το μελόκρασο

Ένα από τα χαρακτηριστικά του υδρομελιού είναι ότι απαιτεί ιδιαίτερη προσέγγιση όσον αφορά την αποθήκευση. Σημαντικό ρόλο παίζει το υλικό του δοχείου στο οποίο θα το διατηρήσετε. Το μέταλλο δεν θεωρείται η καλύτερη επιλογή, καθώς μπορεί να εισέλθει σε χημική αντίδραση με τις ουσίες που περιέχονται σε αυτό το ποτό. Επομένως, σίγουρα δεν πρέπει να κρατάτε το υδρόμελι σε μεταλλικό δοχείο.

Παλαιότερα, χρησιμοποιούνταν δρύινα βαρέλια. Φυσικά, αυτό το είδος ξύλου θεωρείται ιδανική επιλογή για τα περισσότερα χαμηλής περιεκτικότητας σε αλκοόλ ποτά, καθώς οι ουσίες που περιέχει συμβάλλουν στη δημιουργία της μοναδικής γεύσης και αρώματός τους. Ωστόσο, τα δρύινα βαρέλια είναι ακριβά και σπάνια χρησιμοποιούνται στην οικιακή παρασκευή υδρομελιού. Υπάρχει ένα φθηνότερο αντίστοιχό τους – βαρέλια από ξύλο φλαμουριάς. Πιστεύεται ότι αυτό το είδος μπορεί ακόμη και να επιταχύνει τη διαδικασία της ζύμωσης.

Ωστόσο, εάν το υδρόμελι θα αποθηκευτεί σε συνθήκες συνηθισμένου διαμερίσματος πόλης, καλό είναι να επιλέξετε γυάλινες φιάλες. Αυτή είναι γενικά μια πιο πρακτική επιλογή για την οικιακή παρασκευή υδρομελιού, ειδικά αν η ποσότητα του τελικού προϊόντος δεν είναι πολύ μεγάλη. Το γυαλί δεν αντιδρά με το υδρόμελι. Είναι βασικά ένα αδρανές υλικό. Αλλά καλύτερα να επιλέξετε σκούρο γυαλί, ειδικά αν το ποτό θα διατηρηθεί στο ψυγείο.

Είναι σημαντικό να μην πέφτουν οι ηλιακές ακτίνες πάνω στο υδρόμελι. Πρώτον, επειδή οι υπεριώδεις ακτίνες επηρεάζουν άμεσα τη σύνθεση του ποτού, καταστρέφοντας τις ωφέλιμες ουσίες. Δεύτερον, με παρατεταμένη έκθεση, ο ήλιος θερμαίνει τη φιάλη, κάτι που δεν είναι επιθυμητό.

Για την αποθήκευση του υδρομελιού, το θερμοκρασιακό καθεστώς είναι σημαντικό. Όπως και για άλλα ποτά με χαμηλή περιεκτικότητα σε αλκοόλ, οι βέλτιστες συνθήκες θεωρούνται +5…10°C. Αυτές μπορούν να εξασφαλιστούν εάν διατηρείτε το υδρόμελι σε υπόγειο ή στο ψυγείο.

Για βραχυπρόθεσμη αποθήκευση και μεταφορά του προϊόντος, είναι κατάλληλα και πλαστικά δοχεία. Αλλά δεν μπορείτε να κρατήσετε το ποτό σε αυτά για πολύ καιρό – θα χαλάσει.

Σε κλειστή κατάσταση, ένα σωστά παρασκευασμένο υδρόμελι μπορεί να αποθηκευτεί για χρόνια. Επιπλέον, με την πάροδο του χρόνου μπορεί ακόμη και να γίνει καλύτερο.

Πώς να πίνετε σωστά το μελόκρασο

Πολλοί πιστεύουν ότι το υδρόμελι είναι καλύτερο να πίνεται με άδειο στομάχι. Φυσικά, ένα τέτοιο ποτό χαμηλής περιεκτικότητας σε αλκοόλ μπορεί να λειτουργήσει ως απεριτίφ, δηλαδή χρειάζεται για να βελτιώσει την όρεξη, να τονώσει την πέψη και ταυτόχρονα να επιταχύνει τον μεταβολισμό.

Το υδρόμελι είναι καλύτερο να το πίνετε παγωμένο. Αυτή η επιλογή είναι ιδιαίτερα καλή για την καλοκαιρινή ζέστη, απλά πρέπει να ανοίγετε ένα τέτοιο μπουκάλι προσεκτικά, χωρίς να το ανακινείτε. Ταυτόχρονα, τον χειμώνα μπορείτε να το ζεστάνετε λίγο, αλλά όχι πολύ, γιατί δεν πρέπει να βράζετε το ποτό – αυτό θα καταστρέψει τις ωφέλιμες ουσίες που περιέχει.

Αν και το μελόφρατο είναι ένα ελαφρύ ποτό, είναι καλύτερα να το πίνετε με μικρές γουλιές, χωρίς βιασύνη, από μικρά ποτηράκια. Δεν συνηθίζεται να το συνοδεύετε με φαγητό.

Πώς να φτιάξετε μελόκρασο: συνταγές

Το να φτιάξετε μελόφρατο στο σπίτι είναι αρκετά δύσκολο, ειδικά αν χρησιμοποιείτε αρχαίες τεχνικές που απαιτούν υπόγειο και παγοθήκη με σταθερή θερμοκρασία, δρύινα βαρέλια κ.λπ.

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την παρασκευή του μελόκρασου

Το σωστά παρασκευασμένο μελόφρατο πρέπει να είναι σχεδόν διαφανές, χωρίς ίζημα. Το χρώμα του εξαρτάται από την απόχρωση του μελιού, δηλαδή μπορεί να ποικίλει από ανοιχτό κίτρινο έως κεχριμπαρένιο-καφέ, θυμίζοντας στην όψη γλυκιά σόδα. Γενικά, είναι πολύ σημαντικό να επιλέξετε σωστά την πρώτη ύλη για ένα τέτοιο ποτό. Το μέλι για αυτό πρέπει οπωσδήποτε να είναι φυσικό και αρωματικό. Επιπλέον, οι έμπειροι μελοποιοί συνιστούν να αγοράζετε ανοιχτόχρωμες ποικιλίες αυτού του προϊόντος (ιδιαίτερα εκτιμάται το λευκό). Αλλά στην πραγματικότητα, αυτό δεν επηρεάζει καθόλου τη γεύση και αυτή η επιλογή οφείλεται περισσότερο στις παραδόσεις.

Αν θέλετε, μπορείτε να επιλέξετε και σκουρόχρωμες ποικιλίες – για παράδειγμα, μέλι φαγόπυρου. Έχει έντονο άρωμα, με ελαφριά πικράδα. Και επιπλέον, είναι πιο υγιεινό από τις ανοιχτόχρωμες ποικιλίες, καθώς περιέχει περισσότερο σίδηρο.

Στην ποιότητα του μελιού πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή. Για παράδειγμα, το υγρό μέλι το φθινόπωρο είναι αποδεκτό. Αλλά την άνοιξη αποτελεί ένδειξη ανεντιμότητας του πωλητή. Για παράδειγμα, μερικοί λιώνουν το μέλι σε μπεν μαρί, κάτι που το κάνει πιο ελκυστικό, αλλά τον στερεί εν μέρει από τις ευεργετικές του ιδιότητες. Για να μην αναφέρουμε ότι ένα τέτοιο προϊόν μπορεί να αποδειχθεί υποκατάστατο.

Δεν αρκεί να επιλέξετε την ποικιλία του μελιού, πρέπει επίσης να φροντίσετε για τον εξοπλισμό. Επειδή εδώ προβλέπεται διαδικασία ζύμωσης, θα χρειαστεί απαγωγός αερίων. Για αυτό, βάζουν ένα σφιχτό καπάκι στη γυάλινη φιάλη ώστε να εξασφαλιστεί αεροστεγές κλείσιμο. Αλλά στη συνέχεια κάνουν μια τρύπα στο καπάκι, από την οποία περνούν ένα λεπτό λάστιχο. Το ένα άκρο του το αφήνουν μέσα στο δοχείο ώστε να βρίσκεται πάνω από την επιφάνεια του ποτού, και το άλλο το βυθίζουν σε ένα φλιτζάνι με νερό. Πολλοί που παρασκευάζουν μελόφρατο στο σπίτι προτιμούν μια απλούστερη εκδοχή – χρησιμοποιούν αντί για καπάκι ένα σφιχτό γάντι από λατέξ ή λάστιχο που εφαρμόζει καλά στο στόμιο. Σε αυτό το γάντι κάνουν μια τρύπα.

Σε αυτή την περίπτωση, μπορείτε να ελέγξετε τη διαδικασία ζύμωσης ως εξής: ανάψτε ένα σπίρτο και φέρτε το κοντά στην τρύπα του γαντιού. Εάν η φλόγα δεν γίνει πιο έντονη, σημαίνει ότι η διαδικασία ζύμωσης έχει ολοκληρωθεί, καθώς δεν ανεβαίνουν ατμοί αλκοόλης από το ποτό. Αλλά αυτή είναι μια αρκετά επικίνδυνη μέθοδος, πρέπει να είστε προσεκτικοί.

Πικάντικο μελόκρασο: δύο παραλλαγές συνταγής

Οι λάτρεις της προσθήκης μπαχαρικών σε αλκοολούχα ποτά μπορούν να ακολουθήσουν την εξής συνταγή: για 2,5–3 λίτρα νερό, περίπου 1 κιλό μέλι από άνθη. Αυτό το μείγμα βράζεται, ανακατεύοντάς το συνεχώς. Στη συνέχεια, προσθέτετε κυριολεκτικά μια πρέζα από διάφορα μπαχαρικά – μπαχάρι, κανέλα σε σκόνη, κάρδαμο, αποξηραμένο και θρυμματισμένο τζίντζερ, ξύσμα από ένα λεμόνι και το βράζετε ξανά. Αν καταφέρετε να βρείτε λυκίσκο, μπορείτε να προσθέσετε 5 γραμμάρια από αυτό το συστατικό.

Κατά τον βρασμό, σχηματίζεται αφρός στην επιφάνεια, τον οποίο αφαιρείτε τακτικά. Αφού βράσει, στραγγίζετε το αφέψημα, το αφήνετε να κρυώσει, προσθέτετε 100 γραμμάρια μαγιάς (καλύτερα να πάρετε μαγιά μπύρας, αλλά και η συνηθισμένη είναι κατάλληλη). Τοποθετείτε το υδρόμελι σε ζεστό μέρος για να ξεκινήσει η διαδικασία της ζύμωσης.

Η ιδανική επιλογή είναι να έχετε ένα δοχείο με υδατοφράκτη. Μπορείτε να αγοράσετε έτοιμο από τα καταστήματα, αλλά υπάρχει και μια πιο απλή επιλογή – ένα λαστιχένιο γάντι που φοριέται στο στόμιο. Μετά από λίγες ημέρες, το έτοιμο υδρόμελι το εμφιαλώνετε σε γυάλινα δοχεία και το αφήνετε να ωριμάσει σε δροσερό μέρος για άλλες 2 εβδομάδες.

Υπάρχει και μια άλλη συνταγή για πικάντικο υδρόμελι. Για τα ίδια 3 λίτρα νερό, παίρνετε 0,75 κιλά μέλι, μόνο 10 γραμμάρια ξηρής μαγιάς, μερικά γαρίφαλα, 1 κουταλάκι του γλυκού μοσχοκάρυδο σε σκόνη, μια πρέζα κανέλα, 1 ασπράδι αυγού.

Ανακατεύετε το μέλι με το ασπράδι μέχρι να γίνει μια ομοιόμορφη μάζα, στη συνέχεια ρίχνετε νερό, ανακατεύετε ξανά και το βάζετε στη φωτιά. Βράζετε το μείγμα ανακατεύοντας τακτικά, έπειτα χαμηλώνετε τη φωτιά και το μαγειρεύετε για 10 λεπτά. Μετά από αυτό, προσθέτετε τα μπαχαρικά, ανακατεύετε ξανά και το αφήνετε στη φωτιά για μία ώρα, χωρίς να το σκεπάσετε. Σε αυτό το διάστημα, το μείγμα πρέπει να γίνει διάφανο, ομοιόμορφο και να μειωθεί στο μισό του αρχικού όγκου.

Στη συνέχεια, αποσύρετε το ποτό από τη φωτιά, το στραγγίζετε καλά, το μεταφέρετε σε γυάλινο μπουκάλι και μόνο τότε προσθέτετε τη μαγιά.

Αλλά εδώ υπάρχουν δύο σημαντικά σημεία. Κατά τον βρασμό του μελιού σχηματίζεται αφρός. Πρέπει οπωσδήποτε να τον αφαιρείτε. Πριν προσθέσετε τη μαγιά σε αυτό το μείγμα, το ποτό πρέπει να κρυώσει. Αυτό συμβαίνει γιατί η μαγιά περιέχει βακτηριακές καλλιέργειες που πεθαίνουν σε υψηλή θερμοκρασία.

Όλα αυτά τα ανακατεύετε ξανά, τα σκεπάζετε για 24 ώρες με διπλωμένη γάζα, καπάκι ή αυτοσχέδιο υδατοφράκτη από γάντι και τα αφήνετε να ζυμωθούν σε ζεστό και σκοτεινό μέρος για 2 εβδομάδες.

Μελόκρασο χωρίς βρασμό

Για να παρασκευάσετε αυτό το ποτό, για 5 λίτρα νερό θα χρειαστείτε 400 γραμμάρια μέλι από άνθη, 3 κουταλιές της σούπας καλές σταφίδες, 2–3 φρέσκα λεμόνια, 1 κουταλάκι του γλυκού μαγιά.

Πλένετε τις σταφίδες, πλένετε και τα λεμόνια και τα κόβετε σε φέτες, χωρίς να ξεχάσετε να αφαιρέσετε τα κουκούτσια. Όλα αυτά τα ανακατεύετε με το μέλι σε μια μεγάλη κατσαρόλα. Σε ξεχωριστό δοχείο βράζετε νερό, στη συνέχεια το αφήνετε να κρυώσει λίγο και το ρίχνετε πάνω από τα προετοιμασμένα υλικά. Ανακατεύετε συνεχώς μέχρι να διαλυθεί τελείως το μέλι. Όταν το μείγμα έχει θερμοκρασία που θυμίζει φρέσκο γάλα, προσθέτετε τη μαγιά που έχετε διαλύσει σε νερό. Αφήνετε αυτό το μείγμα κάπου σε ζεστό μέρος χωρίς πρόσβαση στο φως για 24 ώρες. Μπορείτε να καταλάβετε ότι η διαδικασία της ζύμωσης έχει ξεκινήσει από το γεγονός ότι τα κομμάτια λεμονιού και οι σταφίδες αρχίζουν να επιπλέουν στην επιφάνεια.

Όταν ξεκινήσει η διαδικασία, θα μπορείτε να μοιράσετε τη μεδόβουχα σε μπουκάλια, αφού την περάσετε πρώτα από γάζα. Αυτά τα μπουκάλια σφραγίζονται καλά και φυλάσσονται, όπως περιγράφηκε παραπάνω, σε σκοτεινό και δροσερό μέρος. Θεωρείται ότι μετά από 2 εβδομάδες θα είναι έτοιμη για κατανάλωση – αυτή είναι η νεαρή μεδόβουχα που περιγράφηκε παραπάνω.

Μοναστηριακό μελόκρασο

Αν καταφέρετε να βρείτε κάπου κώνους αποξηραμένου λυκίσκου, μπορείτε να ετοιμάσετε μοναστηριακή μεδόβουχα. Για 3 λίτρα νερό παίρνετε 1 κιλό μέλι και ανακατεύετε καλά. Στη συνέχεια, βάζετε το ποτό σε σιγανή φωτιά και το σιγοβράζετε σταδιακά για 3 ώρες. Μετά από αυτό, παίρνετε 2 κουταλάκια του γλυκού αποξηραμένο και θρυμματισμένο λυκίσκο, τα τυλίγετε σε γάζα φτιάχνοντας ένα σακουλάκι, και τα βράζετε για ακόμα 1 ώρα. Στη συνέχεια, αποσύρετε τη μεδόβουχα από τη φωτιά, τη φιλτράρετε και τη μεταγγίζετε σε προετοιμασμένο δοχείο (γεμίζοντάς το όχι εντελώς, αλλά κατά τα 4/5 του όγκου). Έπειτα, τοποθετείτε το ποτό σε σκοτεινό και ζεστό μέρος για ακόμα 1-2 ημέρες για να τονωθεί η ζύμωση. Αν βάλετε ένα γάντι στο δοχείο και κάνετε μια τρύπα, θα ακούγεται ένα σφύριγμα – αυτή είναι η διαδικασία της ζύμωσης. Όταν σταματήσει το σφύριγμα, ρίχνετε στο ποτό άλλα 100 ml μη γλυκού αλλά δυνατού μαύρου τσαγιού και το περνάτε από γάζα διπλωμένη σε 3 στρώσεις. Την έτοιμη μεδόβουχα τη μοιράζετε σε μπουκάλια και τη σφραγίζετε. Συνιστάται να την αφήσετε σε δροσερό μέρος για 1 χρόνο.

Μελόκρασο κερασιού

Αυτό το ποτό παρασκευάζεται χωρίς μαγιά. Παίρνετε για 1 λίτρο νερό 4-5 κιλά ξινά κεράσια και 2 κιλά μέλι. Αρχικά βράζετε το σιρόπι μελιού, αραιώνοντας το υλικό με νερό και μεταφέροντάς το σε εμαγιέ κατσαρόλα. Σε ένα γυάλινο δοχείο με στενό λαιμό ρίχνετε τα κεράσια (αφού αφαιρέσετε πρώτα τα κουκούτσια). Ψύχετε το σιρόπι μελιού και περιχύνετε με αυτό τα κεράσια. Το οξύ που περιέχεται στα μούρα ενεργοποιεί τη διαδικασία ζύμωσης – θα διαρκέσει 3 ημέρες, μετά από τις οποίες σουρώνετε το ποτό, το μεταγγίζετε σε μπουκάλια, τα κλείνετε με καπάκια ή πώματα και τα τοποθετείτε σε δροσερό μέρος.

Με παρόμοιο τρόπο φτιάχνετε μεδόβουχα από κράνμπερι, μόνο που προσθέτετε περισσότερο νερό και λιγότερα μούρα. Αν δεν την αφήσετε να παραμείνει για 3 ημέρες, αλλά την πιείτε σχεδόν αμέσως μετά την ψύξη, τότε η ζύμωση δεν θα γίνει και θα έχετε ένα μη αλκοολούχο ποτό.

Ενδιαφέροντα γεγονότα για το μελόκρασο

1. Στην αρχαιότητα, η μεδόβουχα φυλασσόταν αποκλειστικά για ειδικές περιστάσεις. Και αυτό δεν είναι περίεργο, γιατί εκείνες τις εποχές το ποτό παρασκευαζόταν για πολύ καιρό. Το λεγόμενο «σταβλένιο πίτνι μεντ» (αποθηκευμένο πόσιμο μέλι) το άφηναν σε δρύινο βαρέλι θαμμένο στο έδαφος για 15-40 χρόνια (και σε ορισμένες πηγές αναφέρουν ότι και έως 50). Το μεθυστικό μέλι το ετοίμαζαν πιο γρήγορα, γιατί σε αυτές τις περιπτώσεις πρόσθεταν λυκίσκο, αλλά και πάλι χρειαζόταν τουλάχιστον 3 χρόνια. Υπήρχε επίσης το λεγόμενο βραστό μέλι – το ετοίμαζαν σαν μπίρα – πρώτα έβραζαν το μείγμα, στη συνέχεια πρόσθεταν μαγιά – για παράδειγμα, μπορούσε να είναι μαύρο ψωμί.
2. Η υδρόμελι παρασκευαζόταν σε βαρέλια. Και η έκφραση «μια κουταλιά πίσσα σε ένα βαρέλι μέλι» προέρχεται από εκείνη τη μακρινή εποχή. Για την κατασκευή ξύλινων δοχείων εκείνη την εποχή χρησιμοποιούσαν μαύρη ρητίνη. Στα ποιοτικά βαρέλια οι σανίδες είναι πολύ σφιχτά προσαρμοσμένες μεταξύ τους. Αλλά σε κακοφτιαγμένα δοχεία, μέσα από τη σχισμή ανάμεσα στις σανίδες, μπορούσε να εισχωρήσει λίγη ρητίνη – και ακόμη και μια μικροσκοπική ποσότητα αυτού του υγρού με έντονη γεύση ήταν αρκετή για να καταστρέψει ολόκληρο τον όγκο του ποτού. Και αυτό ανακαλυπτόταν μετά από πολλά χρόνια ωρίμανσης.
3. Το ακριβό παλαιωμένο υδρόμελι σταδιακά αντικαταστάθηκε από άλλα ποτά. Σημαντικό ρόλο έπαιξε και το γεγονός ότι η παραγωγή μονοπωλήθηκε από το κράτος και την εκκλησία. Στη συνέχεια εμφανίστηκε η βότκα και επισκίασε τα λιγότερο ισχυρά ποτά στο σκληρό ρωσικό κλίμα.

Φωτογραφία υδρομέλιτος