Ρίζα κολλιτσίδας: θεραπευτικές ιδιότητες και αντενδείξεις

Η κολλιτσίδα είναι ένα από τα πιο διαδεδομένα φυτά. Μπορείτε να τη βρείτε σε ερημικά μέρη, κατά μήκος των δρόμων, και μερικές φορές ακόμα και σε ένα οικόπεδο, αν η περιοχή δεν φροντίζεται καλά. Χρησιμοποιείται ευρέως τόσο στην επίσημη όσο και στη λαϊκή ιατρική. Κυρίως, ως φαρμακευτική πρώτη ύλη χρησιμοποιείται η ρίζα της κολλιτσίδας, ενώ τα φύλλα χρησιμοποιούνται πολύ λιγότερο συχνά, καθώς περιέχουν λιγότερο ωφέλιμα συστατικά.

Πώς μοιάζει το φυτό

Υπάρχουν αρκετά είδη κολλιτσίδας, αλλά οι διαφορές μεταξύ τους είναι ασήμαντες. Το πιο συνηθισμένο είναι η μεγάλη κολλιτσίδα – ένα ποώδες διετές φυτό που μπορεί να φτάσει σε ύψος 0,6–1,8 μ. Το πιο αξιοσημείωτο μέρος της είναι το αρκετά ισχυρό ριζικό σύστημα πασσαλώδους τύπου. Η ρίζα αυτού του φυτού είναι μεγάλη και παχιά, και σε μήκος μπορεί να φτάσει τα 60 εκ.

Το στέλεχος της κολλιτσίδας είναι ίσιο και ραβδωτό, και στο πάνω μέρος διακλαδίζεται έντονα. Τον πρώτο χρόνο σχηματίζονται μόνο φύλλα, που δημιουργούν μια βασική ροζέτα. Τον δεύτερο χρόνο η κολλιτσίδα έχει ήδη ίσια στελέχη και κανονικά φύλλα – μεγάλα, με λεία άκρα, σκούρα πράσινα από πάνω και γκριζωπό-πυκνά (σαν τσόχα) εξωτερικά.

Η κολλιτσίδα ανθίζει με βιολετί-μωβ άνθη, συγκεντρωμένα σε σφαιρικά κεφάλια. Σε διάμετρο φτάνουν τα 30–40 χιλ., όχι περισσότερο. Αυτό συμβαίνει τον Ιούλιο-Αύγουστο. Και στο τέλος του καλοκαιριού και στις αρχές του φθινοπώρου εμφανίζονται οι καρποί, που είναι καφέ αχαίνια.

Πολλοί γνωρίζουν και τη δεύτερη ποικιλία του φυτού – την κολλιτσίδα με τσόχα. Στη λαϊκή γλώσσα την αποκαλούν συχνά «ρεπεϊνίκ». Είναι επίσης διετές φυτό και έχει μακριά και σαρκώδη ρίζα. Τα φύλλα της είναι μεγάλα, αλλά γενικά είναι μικρότερα από αυτά της μεγάλης κολλιτσίδας που περιγράφηκε παραπάνω. Και τα άνθη της κολλιτσίδας, που έχουν την ικανότητα να πιάνονται στα ρούχα με μικρά αγκάθια, είναι γνωστά σε όλους.

Πού φύεται

Αυτό το φυτό είναι ευρέως διαδεδομένο σε όλη την Ευρασία σε περιοχές με εύκρατο κλίμα. Απαντάται στη Σκανδιναβία, στη Βρετανία και στη Μεσόγειο. Επιπλέον, στην Ευρώπη έφτασε από τη Ρωσία, όπου είναι διαδεδομένο σε όλη την επικράτεια, μέχρι τη Σιβηρία, την Εγγύς και Άπω Ανατολή. Η κολλιτσίδα απαντάται επίσης στην Ιαπωνία, στην Κίνα, ακόμα και στην Ινδία. Σχετικά πρόσφατα (με βιολογικά δεδομένα) η κολλιτσίδα μεταφέρθηκε και στη Βόρεια Αμερική και τη Λατινική Αμερική.

Σε φυσικές συνθήκες, η κολλητσίδα μπορεί να φυτρώσει στο δάσος και ανάμεσα σε συστάδες θάμνων, αλλά προτιμά μέρη κοντά σε ανθρώπινη κατοικία. Συχνά αναπτύσσεται σε σκουπίδια ή εγκαταλελειμμένα οικόπεδα όπου το έδαφος είναι πλούσιο σε άζωτο.

Συλλογή και αποθήκευση

Ως φαρμακευτική πρώτη ύλη μπορείτε να χρησιμοποιήσετε μόνο τις ρίζες της κολλητσίδας του πρώτου έτους ζωής. Στη «δευτεροετή» η ρίζα γίνεται ξυλώδης και σχεδόν δεν περιέχει ωφέλιμες ουσίες. Μπορείτε να ξεχωρίσετε την «πρωτοετή» από την απουσία ανθοφόρου βλαστού.

Οι ρίζες πρέπει να σκάβετε τον Σεπτέμβριο-Οκτώβριο, καθώς αυτή την περίοδο περιέχουν τη μεγαλύτερη ποσότητα ωφέλιμων ουσιών. Βγάζετε τις ρίζες προσεκτικά για να μην τις καταστρέψετε, σκάβοντας γύρω από τη ροζέτα σε αρκετά μεγάλο βάθος, λαμβάνοντας υπόψη το σημαντικό μήκος τους. Αρχικά, αφήνετε τη σκαμμένη ρίζα να στεγνώσει, έπειτα απομακρύνετε τα υπολείμματα χώματος από πάνω της. Μερικοί βοτανολόγοι πιστεύουν ότι η ρίζα δεν πρέπει να πλένεται, γιατί μαζί με το νερό θα απορρέουν και οι ωφέλιμες ουσίες από την επιφάνεια. Ωστόσο, οι περισσότεροι σύγχρονοι φυτοθεραπευτές θεωρούν ότι η ρίζα πρέπει τελικά να ξεπλένεται με τρεχούμενο νερό, να στεγνώνεται, να κόβεται το τμήμα του φυτού που εξέχει πάνω από το έδαφος από τον λαιμό της ρίζας και μόνο τότε να ξεκινάτε τη διαδικασία ξήρανσης.

Καθώς οι ρίζες του φυτού είναι μεγάλες, τις κόβετε σε κομμάτια μήκους 5–10 εκ. Τις παχιές ρίζες θα πρέπει επίσης να τις χωρίζετε στη μέση κατά μήκος.

Στεγνώνετε το φυτό σε καθαρό αέρα ή σε εσωτερικό χώρο, υπό την προϋπόθεση ότι αερίζεται καλά. Σε υψηλή υγρασία αέρα, είναι καλύτερα να στεγνώνετε τις ρίζες σε στεγνωτήρια που χρησιμοποιούνται για λαχανικά και φρούτα, επιλέγοντας μια ήπια θερμοκρασία 45–50 βαθμών.

Οι αποξηραμένες ρίζες αποθηκεύονται σε χάρτινες σακούλες ή σε λινά τσουβάλια σε σκοτεινό και ξηρό μέρος. Η διάρκεια αποθήκευσης είναι 3 χρόνια. Μερικοί βοτανολόγοι συνιστούν να αποθηκεύετε την πρώτη ύλη σε μορφή σκόνης, αλέθοντάς την προηγουμένως με ένα μύλο καφέ.

Μπορείτε να το καταψύξετε
Η ρίζα της κολλητσίδας μπορεί να καταψυχθεί. Δεν χάνει τις θεραπευτικές ιδιότητές της. Πλένετε τις ρίζες, τις ξεδιαλέγετε, τις στεγνώνετε, τις κόβετε σε κομμάτια και τις τοποθετείτε στην κατάψυξη σε ειδικές σακούλες ή πλαστικά δοχεία.

Χημική σύνθεση

Η ρίζα της κολλητσίδας χρησιμοποιείται ως φαρμακευτική πρώτη ύλη. Έχει όμως και διατροφική αξία. Η σύγχρονη βιομηχανία εξετάζει τη δυνατότητα χρήσης πουρέ από ρίζες κολλητσίδας ως πρώτης ύλης για την παραγωγή διαιτητικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των γαλακτοκομικών. Στα παλιά χρόνια, οι ψητές ρίζες του φυτού καταναλώνονταν ως τροφή.

Όλες οι ευεργετικές ιδιότητες της ρίζας της κολλητσίδας οφείλονται στη χημική της σύνθεση. Δεν έχουν μελετηθεί πλήρως όλες οι ουσίες που την αποτελούν, ωστόσο ήδη σήμερα οι επιστήμονες θεωρούν ότι η κολλητσίδα είναι μια αποθήκη ωφέλιμων στοιχείων. Στη σύνθεση της ρίζας περιλαμβάνονται:

1. Ο πολυσακχαρίτης ινουλίνη (η περιεκτικότητά της φτάνει έως και 45%). Αυτή η ουσία είναι ένα πρεβιοτικό (χάρη σε αυτήν αποκαθίσταται η ωφέλιμη μικροχλωρίδα και ρυθμίζεται η πεπτική διαδικασία) και συμμετέχει ενεργά στο μεταβολισμό. Χάρη στην ινουλίνη, οι βιταμίνες και τα μέταλλα απορροφώνται καλύτερα, αποβάλλονται οι τοξίνες και ρυθμίζεται ο μεταβολισμός των υδατανθράκων, επομένως μειώνεται το επίπεδο σακχάρου στο αίμα. Αυτή η ουσία βοηθά στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος.
2. Αιθέριο έλαιο αρκτιάς.
3. Λιπαρά οξέα (για παράδειγμα, στεατικό και παλμιτικό).
4. Γλυκοσίδες, οι οποίες είναι απαραίτητες για την κανονική πέψη και την καρδιακή λειτουργία.
5. Τανίνες.
6. Η σιτοστερόλη και η στιγμαστερόλη είναι φυτοστερόλες, δηλαδή ουσίες που έχουν ιδιότητες ορμονών και μπορούν να αντικαταστήσουν τις τεχνητές ορμόνες που χρησιμοποιούνται σήμερα (χωρίς ωστόσο να έχουν τις παρενέργειές τους).
7. Οργανικά οξέα (συμπεριλαμβανομένου του καφεϊκού οξέος, το οποίο είναι γνωστό για τις αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του).
8. Μεγάλη ποσότητα πρωτεΐνης (έως 12%), γεγονός που καθιστά τη ρίζα κολλιτσίδας πολύτιμη πρώτη ύλη τροφίμων, ειδικά επειδή στη γεύση θυμίζει παστινάκη ή μαϊντανό.
9. Ασκορβικό οξύ, το οποίο βελτιώνει σημαντικά την κατάσταση των αγγείων και αποτελεί αντιοξειδωτικό.
10. Βιταμίνες του συμπλέγματος Β, οι οποίες ομαλοποιούν τη λειτουργία του νευρικού συστήματος και συμμετέχουν στις μεταβολικές διεργασίες.
11. Μεταλλικά άλατα, συμπεριλαμβανομένων του ασβεστίου και του καλίου, χωρίς τα οποία είναι αδύνατη η λειτουργία του καρδιακού μυός.

Αυτή η σύνθεση έχει η ρίζα όλων των ειδών κολλιτσίδας. Η διαφορά έγκειται κυρίως στις αναλογίες και στην ειδική μάζα, αλλά δεν είναι πολύ σημαντική. Στην ιατρική, η πιο διαδεδομένη είναι η μεγάλη κολλιτσίδα. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι απαντάται συχνότερα στη φύση και, επιπλέον, η ρίζα της έχει μεγαλύτερο μέγεθος.

Από τα παραπάνω στοιχεία φαίνεται ότι τα σημαντικότερα συστατικά στη σύνθεση της κολλιτσίδας είναι οι φυτικές ίνες και οι διαιτητικές ίνες, καθώς και οι πρωτεΐνες. Είναι ενδιαφέρον ότι πολλά από τα μεταλλικά στοιχεία δεν βρίσκονται στον πυρήνα, αλλά στο δερματώδες περίβλημα της ρίζας. Επομένως, κατά την παρασκευή φαρμακευτικών σκευασμάτων με βάση αυτή την πρώτη ύλη, δεν συνιστάται να την καθαρίζετε.

Θεραπευτικές ιδιότητες της ρίζας κολλιτσίδας

Η ρίζα κολλιτσίδας διαθέτει ευρύ φάσμα θεραπευτικών ιδιοτήτων. Συγκεκριμένα:

1. Παρέχει ταχεία αναγέννηση των ιστών, γεγονός που του επιτρέπει να χρησιμοποιείται ως επουλωτικό μέσο πληγών.
2. Έχει την ικανότητα να μειώνει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
3. Ανακουφίζει από τη φλεγμονή.
4. Συμβάλλει στην κανονική παραγωγή ενζύμων του παγκρέατος.
5. Λειτουργεί ως ήπιο καθαρτικό.
6. Ασκεί αντισηπτική και βακτηριοκτόνο δράση.
7. Έχει χολαγωγό δράση και βοηθά στην ομαλοποίηση της λειτουργίας του ήπατος.
8. Ομαλοποιεί τις πεπτικές διαδικασίες.
9. Ασκεί διουρητική δράση, γεγονός που επιτρέπει τη χρήση του σε παθήσεις των νεφρών, καθώς και για την εξάλειψη του οιδήματος σε άλλες παθολογίες.
10. Επιταχύνει τις μεταβολικές διαδικασίες.
11. Ανακουφίζει από τον κνησμό σε αλλεργικές αντιδράσεις.
12. Βελτιώνει την κατάσταση του δέρματος και των μαλλιών.
13. Διαθέτει αντιπυρετικές ιδιότητες, χάρη στις οποίες χρησιμοποιείται στη θεραπεία των κρυολογημάτων (ειδικά αφού η ρίζα κολλιτσίδας έχει επίσης έντονη εφιδρωτική δράση, και αυτό είναι σημαντικό για τους ιούς, επειδή επιτρέπει την ταχύτερη αποβολή των τοξινών).

Είναι κατανοητό ότι όσον αφορά την αντιβακτηριακή δράση, η ρίζα κολλιτσίδας υστερεί σε σχέση με τα σύγχρονα αντιβιοτικά, και η αναλγητική της δράση είναι πιο αδύναμη από εκείνη των μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων. Επομένως, σε σοβαρές βακτηριακές λοιμώξεις δεν αντικαθιστά τα αντιβιοτικά, αλλά χρησιμοποιείται ως μέσο συνδυαστικής θεραπείας.

Για γυναίκες

Για τις εκπροσώπους του ωραίου φύλου, αυτό το προϊόν θα είναι χρήσιμο για διάφορους λόγους. Πρώτον, οι αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του βοηθούν στην καταπολέμηση διαφόρων ασθενειών των πυελικών οργάνων. Δεύτερον, η υψηλή περιεκτικότητα σε φυτοστερόλες θεραπεύει το ΠΜΣ, τη μαστοπάθεια, βελτιώνει την κατάσταση κατά την εμμηνόπαυση. Και τρίτον, οι αντιοξειδωτικές ιδιότητες της κολλιτσίδας επιτρέπουν τη χρήση της για την καταπολέμηση των ρυτίδων και για τη βελτίωση της κατάστασης του δέρματος.

Για άνδρες

Για τους εκπροσώπους του ισχυρού φύλου, η μεγαλύτερη σημασία έχουν οι αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες της ρίζας κολλιτσίδας, καθώς αυτές παίζουν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στη θεραπεία της προστατίτιδας. Ωστόσο, μια σειρά ερευνών έδειξε ότι αυτό το φυτό περιέχει συστατικά που μπορούν να σταματήσουν τον πολλαπλασιασμό των ιστών, χαρακτηριστικό για το αδένωμα του προστάτη, κάτι που είναι επίσης πολύ σημαντικό. Τέλος, αυτό το φυτό εξαλείφει τη δυσκοιλιότητα, από την οποία οι άνδρες υποφέρουν συχνότερα από τις γυναίκες.

Αφεψήματα από ρίζα κολλιτσίδας και τσάι με βάση αυτήν βοηθούν επίσης στον καθαρισμό των αγγείων, μειώνοντας τον κίνδυνο σχηματισμού χοληστερινικών πλακών και ανάπτυξης Στεφανιαίας Νόσου (ΣΝ) – μιας ακόμη παθολογίας, που είναι περισσότερο χαρακτηριστική για τους άνδρες.

Στην εγκυμοσύνη

Δεδομένου ότι μέχρι στιγμής δεν έχουν διεξαχθεί μελέτες που να αποδεικνύουν την ασφάλεια της χρήσης της ρίζας κολλιτσίδας κατά την εγκυμοσύνη, πολλοί γιατροί συμβουλεύουν να αποφεύγεται η λήψη σκευασμάτων με βάση αυτήν. Η ρίζα περιέχει φυτοστερόλες που μπορούν να επηρεάσουν τα ορμονικά επίπεδα της μέλλουσας μητέρας. Ωστόσο, αυτό αφορά μόνο την εσωτερική λήψη παρασκευασμάτων κολλιτσίδας. Η χρήση των αφεψημάτων της για ξέβγαλμα μαλλιών κατά την εγκυμοσύνη είναι επιτρεπτή. Το ίδιο ισχύει και για την περίοδο του θηλασμού, όταν η εσωτερική λήψη απαγορεύεται για την αποφυγή αλλεργίας.

Για παιδιά

Σε παιδιά ηλικίας κάτω των δύο ετών αντενδείκνυνται σκευάσματα με βάση τη ρίζα κολλιτσίδας. Στη συνέχεια, σε παιδιά προσχολικής ηλικίας χορηγούνται εκχυλίσματα και αφεψήματα για βήχα, κρυολογήματα, αλλεργίες.

Στην απώλεια βάρους

Στη διαιτολογία, η ρίζα κολλιτσίδας χρησιμοποιείται για διάφορους λόγους. Πρώτον, λόγω της παρουσίας διαιτητικών ινών. Αυτές έχουν την ιδιότητα να επηρεάζουν τις μεταβολικές διαδικασίες, επιταχύνοντας τον μεταβολισμό και βελτιώνοντας την αποβολή των τοξινών από το σώμα. Είναι ενδιαφέρον ότι στις χώρες της περιοχής του Ειρηνικού, οι οποίες φημίζονται για το ότι η παχυσαρκία είναι σπάνια στους κατοίκους τους, συχνά προσθέτουν ρίζα κολλιτσίδας σε διάφορα υψηλής θερμιδικής αξίας πιάτα που περιέχουν πολλά λιπαρά. Πολύ πριν από την επιστημονική έρευνα, οι λαοί αυτών των χωρών γνώριζαν ότι η ρίζα κολλιτσίδας βελτιώνει την απορρόφηση τέτοιων συστατικών. Και η σύγχρονη επιστήμη γνωρίζει ότι αυτό συμβαίνει χάρη στην ινουλίνη.

Η ινουλίνη περιέχεται σε πολλά φυτά, συμπεριλαμβανομένης της αγκινάρας της Ιερουσαλήμ. Αλλά η ρίζα της κολλιτσίδας είναι η πρωταθλήτρια σε αυτόν τον τομέα. Η ινουλίνη έχει ευχάριστη γλυκιά γεύση και ουδέτερη οσμή. Η ίδια η ρίζα της κολλιτσίδας δεν έχει επίσης έντονο άρωμα, επομένως μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε μια ποικιλία διαιτητικών πιάτων. Αρκούν μόνο 8–10 γρ ινουλίνης την ημέρα για να ομαλοποιηθεί το επίπεδο σακχάρου στο αίμα, να βελτιωθεί ο μεταβολισμός και να τονωθεί η ανάπτυξη των μπιφιδοβακτηρίων. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να καταναλώνονται 25–30 γρ ρίζας κολλιτσίδας. Μπορεί να καταναλωθεί σε ραγού ή σε σαλάτες, ή να παρασκευαστεί μαρμελάδα από αυτήν σύμφωνα με την παρακάτω συνταγή. Φυσικά, ο περιορισμός των λιπαρών θα βοηθήσει σημαντικά στην αύξηση της αποτελεσματικότητας της κολλιτσίδας για απώλεια βάρους.

Η ρίζα αυτού του φυτού έχει επίσης διουρητική δράση, η οποία βοηθά στην απομάκρυνση της περίσσειας υγρών από το σώμα. Αυτό βοηθά επίσης στη μείωση του βάρους. Για να επιτευχθεί αυτό το αποτέλεσμα, μπορείτε να πίνετε ένα φλιτζάνι τσάι από ρίζα κολλιτσίδας κάθε μέρα. Δεν αυξάνει την αρτηριακή πίεση και βοηθά στον καθαρισμό των αγγείων, κάτι που είναι επίσης ευεργετικό για την υγεία.

Η ρίζα κολλιτσίδας στη λαϊκή ιατρική

Η κολλιτσίδα χρησιμοποιείται στη λαϊκή ιατρική όχι μόνο στη Ρωσία, αλλά και σε πολλές άλλες χώρες – Βουλγαρία, Κίνα, Ιαπωνία. Θεωρείται καλή θεραπεία για στοματίτιδα, ποδάγρα, βρογχικό άσθμα ακόμα και για γυναικολογικές παθήσεις.

Στον σακχαρώδη διαβήτη

Η ρίζα της κολλιτσίδας περιέχει ουσίες που βοηθούν στην ομαλοποίηση του επιπέδου σακχάρου στο αίμα. Γι' αυτό, το αφέψημα από ρίζες κολλιτσίδας πίνεται για σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Παρασκευάζεται ως εξής – λαμβάνονται 4 κ.σ. κομμένες και προηγουμένως αποξηραμένες ρίζες και περιχύνονται με 300 ml βραστό νερό, στη συνέχεια αφήνονται για δύο ώρες, κατά προτίμηση σε θερμό (ή απλά σκεπάζοντας το δοχείο με το αφέψημα με μια ζεστή κουβέρτα).

Πίνεται τρεις φορές την ημέρα μετά τα κύρια γεύματα, 100 ml (1/2 κούπα) κάθε φορά. Πριν από τη χρήση, το αφέψημα πρέπει να σουρώνεται.

Στην παγκρεατίτιδα

Αυτή η ασθένεια είναι φλεγμονή του παγκρέατος. Στην οξεία παγκρεατίτιδα, πρέπει να αναζητήσετε αμέσως ιατρική βοήθεια, δεν μπορείτε να πίνετε κανένα αφέψημα. Αλλά σε χρόνια ασθένεια, η φυτοθεραπεία είναι αποδεκτή (ωστόσο μόνο μετά από συνεννόηση με γιατρό).

Για την παγκρεατίτιδα, λαμβάνεται έγχυμα ριζών κολλιτσίδας. Παρασκευάζεται ως εξής – λαμβάνεται 1 κ.σ. ξηρής θρυμματισμένης πρώτης ύλης, περιχύνεται με 2 ποτήρια βραστό νερό και στη συνέχεια αφήνεται για δύο ώρες. Έπειτα, το προϊόν βράζεται, διατηρείται σε χαμηλή φωτιά για 15 λεπτά και πίνεται κρύο και στραγγισμένο έγχυμα αντί για τσάι, τρεις φορές την ημέρα, από 100–120 ml.

Στη γαστρίτιδα

Οι αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες της κολλιτσίδας θα βοηθήσουν και στη γαστρίτιδα. Στη λαϊκή ιατρική είναι δημοφιλείς αρκετές συνταγές. Πρώτον, μπορείτε να πίνετε έγχυμα από ρίζα κολλιτσίδας. Για την παρασκευή του παίρνετε 1 κουταλάκι του γλυκού θρυμματισμένη ξηρή πρώτη ύλη, την περιχύνετε με 200 ml βρασμένου νερού (όχι καυτού, αλλά σε θερμοκρασία δωματίου), το αφήνετε να εμποτιστεί για 8 ώρες – καλύτερα να το αφήσετε όλη τη νύχτα. Το πρωί το έγχυμα το σουρώνετε και το παίρνετε 70 ml (περίπου ένα τρίτο του ποτηριού) τρεις φορές την ημέρα μισή ώρα πριν από το πρωινό, το μεσημεριανό ή το βραδινό.

Ορισμένοι βοτανολόγοι προτείνουν να παρασκευάζεται το έγχυμα διαφορετικά. Παίρνετε 1 κουταλάκι του γλυκού θρυμματισμένη ξηρή ρίζα και την περιχύνετε με 400 ml βραστό νερό. Αφήνετε το σκεύασμα να εμποτιστεί για 12 ώρες. Την επόμενη μέρα το έγχυμα το σουρώνετε και το πίνετε 100 ml 4 φορές την ημέρα πριν από τα γεύματα.

Δεύτερον, στην οξεία γαστρίτιδα συνιστάται η κατανάλωση νεαρών ριζών κολλιτσίδας (από φυτό πρώτου έτους ζωής), και μάλιστα ωμών. Μερικοί βοτανολόγοι συνιστούν να τρώτε 4–5 τέτοιες ρίζες. Και πρέπει να είναι φρέσκες. Καταναλώνονται μόνο εντός 24 ωρών αφότου έχουν σκαφτεί, διαφορετικά χάνουν τις ευεργετικές τους ιδιότητες. Η διάρκεια της θεραπείας είναι 2–3 εβδομάδες, έπειτα κάνετε απαραιτήτως ένα διάλειμμα.

Τρίτον, μπορείτε να πάρετε σκόνη από ξηρή ρίζα κολλιτσίδας αλεσμένη σε μύλο καφέ, να την αναμείξετε σε ίσες αναλογίες με οινόπνευμα και μέλι και να τρώτε 1 κουταλιά της σούπας τρεις φορές την ημέρα πριν από τα κύρια γεύματα.

Για το έντερο

Για τη θεραπεία του ελκώδους νοσήματος του εντέρου χρησιμοποιούνται οι ίδιες συνταγές που αναφέρθηκαν παραπάνω για τη γαστρίτιδα.

Στη δυσκοιλιότητα

Οι φυτικές ίνες που περιέχονται στη ρίζα της κολλιτσίδας την καθιστούν εξαιρετικό φάρμακο για τη δυσκοιλιότητα που προκαλείται από διαταραχές της λειτουργίας του εντέρου. Ως εκ τούτου, για την πρόληψη της δυσκοιλιότητας συνιστάται η προσθήκη της ρίζας του φυτού στην καθημερινή διατροφή. Επίσης, μπορείτε να πίνετε τσάι που παρασκευάζεται σύμφωνα με την παρακάτω συνταγή.

Στην ουρική αρθρίτιδα

Αυτή η ασθένεια προκαλείται από διαταραχές του μεταβολισμού των αλάτων. Η κολλιτσίδα δεν μπορεί να τον ομαλοποιήσει, αλλά θα ανακουφίσει τη φλεγμονή που προκαλείται από αυτόν. Έτσι, σε αυτή την ασθένεια χρησιμοποιείται στη συνδυαστική θεραπεία.

Το σκεύασμα παρασκευάζεται ως εξής. Παίρνετε 1 κουταλιά της σούπας αποξηραμένη πρώτη ύλη και την περιχύνετε με 0,6 λίτρα μόλις βρασμένου νερού, και στη συνέχεια το αφήνετε να εμποτιστεί σε θερμός (ή σε κατσαρόλα τυλιγμένη με πετσέτα) για δύο ώρες. Μετά από αυτό, το σκεύασμα το περνάτε από οποιοδήποτε φίλτρο (μπορείτε να χρησιμοποιήσετε γάζα) και το πίνετε 40 ml τουλάχιστον τρεις φορές την ημέρα 10–15 λεπτά πριν από τα κύρια γεύματα.

Στην κολίτιδα

Τα φύλλα της κολλιτσίδας περιέχουν πολλά συστατικά που την καθιστούν αποτελεσματική κατά του ελκώδους νοσήματος του εντέρου και της κολίτιδας. Αλλά και στη ρίζα της κολλιτσίδας αυτά υπάρχουν, έστω και σε ελαφρώς μικρότερη ποσότητα. Για θεραπεία παίρνετε 1 κουταλάκι του γλυκού ξηρή ρίζα, την περιχύνετε με 0,4 λίτρα βραστό νερό, την αφήνετε να εμποτιστεί όλη τη νύχτα σε θερμική κούπα και πίνετε 100 ml του εγχύματος 4 φορές την ημέρα. Το ρόφημα πρέπει να είναι ζεστό, καθώς το κρύο νερό θα επιδεινώσει μόνο τα συμπτώματα.

Για το συκώτι

Τα συστατικά που περιέχονται στη ρίζα της κολλιτσίδας την καθιστούν όχι μόνο γαστροπροστατευτικό αλλά και ηπατοπροστατευτικό – ένα μέσο ωφέλιμο για τα ηπατικά κύτταρα (και ακόμη για το ηπατοχολικό σύστημα γενικά, καθώς έχει χολερετική δράση). Σε παθήσεις του ήπατος συνιστάται η λήψη έγχυσης ρίζας κολλιτσίδας. Για την παρασκευή της, λαμβάνετε 4 κ.σ. θρυμματισμένης αποξηραμένης πρώτης ύλης ανά 2 κούπες βραστό νερό. Αφήνετε το σκεύασμα να εμποτιστεί όλη τη νύχτα σε μονωμένο δοχείο ή θερμός, στη συνέχεια το βράζετε, το αφήνετε να κρυώσει σε αποδεκτή θερμοκρασία (ώστε να μην είναι πολύ ζεστό, αλλά αρκετά χλιαρό) και το σουρώνετε. Το έγχυμα που προκύπτει το πίνετε λίγο-λίγο κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Στις αιμορροΐδες

Σε αυτή την ασθένεια είναι πολύ σημαντικό να ρυθμίσετε τη διαδικασία της πέψης. Αυτό το επιτυγχάνει το πρεβιοτικό ινουλίνη, που περιέχεται στη ρίζα της κολλιτσίδας. Επιπλέον, οι γλυκοσίδες έχουν ήπια καθαρτική δράση και συμβάλλουν στη φυσιολογική διαδικασία της αφόδευσης, κάτι που είναι πολύ σημαντικό για την αιμορροΐδα. Αυτό το φυτό έχει επίσης αναλγητική δράση – στη φάση της έξαρσης βοηθά στην ανακούφιση των δυσάρεστων συμπτωμάτων. Επίσης, η ρίζα της κολλιτσίδας μειώνει το οίδημα, γεγονός που συμβάλλει στη μείωση της φλεγμονής. Τέλος, είναι ωφέλιμη για την ενίσχυση των αγγείων.

Σε τέτοιες περιπτώσεις λαμβάνετε από το στόμα αφέψημα ρίζας κολλιτσίδας, παρασκευασμένο σύμφωνα με τη συνταγή που παρατίθεται παρακάτω. Επίσης, το αφέψημα μπορείτε να το χρησιμοποιήσετε για πλύσιμο – το σαλικυλικό οξύ που περιέχει βοηθά στην ταχύτερη επούλωση των πληγών.

Στη χολοκυστίτιδα

Επειδή η ρίζα της κολλιτσίδας έχει χολερετική δράση, θεωρείται καλό φάρμακο για τη στασιμότητα της χολής που προκαλείται από αυτήν την ασθένεια. Αλλά, επιπλέον, μειώνει τη φλεγμονή, κάτι που είναι επίσης πολύ σημαντικό για τη θεραπεία της χολοκυστίτιδας. Συνιστάται σε τέτοιες περιπτώσεις η λήψη αφεψήματος ρίζας κολλιτσίδας. Παρασκευάζεται ως εξής: λαμβάνετε 2 κ.σ. φρέσκιας ή αποξηραμένης πρώτης ύλης, τις περιχύνετε με ένα ποτήρι βραστό νερό και στη συνέχεια ζεσταίνετε όχι απευθείας, αλλά τοποθετώντας το δοχείο σε μια μεγαλύτερη κατσαρόλα με νερό. Αυτό το κάνετε για ακόμη 20 λεπτά. Στη συνέχεια, αφήνετε το σκεύασμα να εμποτιστεί για άλλη μισή ώρα, μέχρι να κρυώσει, το φιλτράρετε και το πίνετε ανεξάρτητα από τα γεύματα, 1 κ.σ. το πρωί, το μεσημέρι και το βράδυ (αλλά όχι το βράδυ πριν τον ύπνο).

Στην κυστίτιδα

Πρόκειται για φλεγμονώδη νόσο της ουροδόχου κύστης, που συνήθως προκαλείται από βακτηριακή λοίμωξη. Η κολλιτσίδα μειώνει τη φλεγμονή και βοηθά στην εξάλειψη των παθογόνων μικροοργανισμών. Επιπλέον, έχει διουρητική δράση, που επιτρέπει την ταχύτερη αποβολή των τοξινών και ανακουφίζει την κατάσταση. Ωστόσο, δεν χρησιμοποιείται αντί αντιβιοτικού, αλλά σε συνδυασμό με τα φάρμακα που έχει συνταγογραφήσει ο γιατρός. Συνιστάται σε αυτή την περίπτωση να πίνετε αφέψημα που παρασκευάζεται σύμφωνα με τη συνταγή που παρουσιάζεται παρακάτω.

Στην προστατίτιδα

Οι αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες της ρίζας της κολλιτσίδας επιτρέπουν τη χρήση της και ως φάρμακο για την προστατίτιδα. Για τον σκοπό αυτό, παρασκευάζετε έγχυμα – 2 κ.σ. φρέσκιας ρίζας κομμένης σε μικρά κομμάτια ανά ποτήρι νερό σε θερμοκρασία δωματίου. Αφήνετε το σκεύασμα να εμποτιστεί για δύο ώρες, το βράζετε, το αφήνετε να κρυώσει, το περνάτε από λεπτό σουρωτήρι και το λαμβάνετε 100 ml τρεις φορές την ημέρα. Αυτή η συνταγή θεωρείται αποτελεσματική και για το αδένωμα του προστάτη.

Στον βήχα

Το έγχυμα της ρίζας κολλιτσίδας, που παρασκευάζεται σύμφωνα με την παρακάτω συνταγή, θεωρείται αποτελεσματική θεραπεία για γαργάρες σε περιπτώσεις αμυγδαλίτιδας και άλλων αναπνευστικών παθήσεων. Αυτή η διαδικασία μπορεί να επαναλαμβάνεται κάθε δύο ώρες.

Σε βρογχίτιδα και άλλες παθήσεις που συνοδεύονται από βήχα, χρησιμοποιείται επίσης αφέψημα – 1 κ.γ. αποξηραμένης ρίζας ανά ποτήρι βραστό νερό. Πριν από τη λήψη, το αφέψημα φιλτράρεται. Πίνεται 1 κ.σ. 3–4 φορές την ημέρα. Το αφέψημα ρευστοποιεί τα φλέγματα και βοηθά στην ταχεία απομάκρυνσή τους από το αναπνευστικό σύστημα.

Για την αλλεργία

Όπως είναι γνωστό, η αλλεργία είναι μια αυτοάνοση νόσος. Δεν μπορεί να θεραπευτεί, αλλά μπορεί να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος σοβαρής αντίδρασης, και σε αυτό το έργο η κολλιτσίδα είναι εξαιρετικά αποτελεσματική. Για αυτόν τον σκοπό, συνιστάται η κατανάλωση τσαγιού που παρασκευάζεται σύμφωνα με την παρακάτω συνταγή. Επίσης, το αφέψημα της ρίζας κολλιτσίδας βοηθά στην εξάλειψη των εκδηλώσεων δερματικής αλλεργικής αντίδρασης σε διάθεση.

Για τις αρθρώσεις

Σε αρθρίτιδα, ρευματισμούς και φλεγμονώδεις παθήσεις των αρθρώσεων, η ρίζα κολλιτσίδας είναι χρήσιμη επειδή μειώνει το οίδημα και τον πυρετό, ενώ έχει και βακτηριοκτόνο δράση (και η αιτία της αρθρίτιδας μπορεί κάλλιστα να είναι λοιμώξεις που προκαλούνται από παθογόνους μικροοργανισμούς). Επιπλέον, το φυτό έχει αντιφλεγμονώδη δράση.

Σε αυτές τις παθήσεις, μπορεί να λαμβάνεται εσωτερικά αφέψημα που παρασκευάζεται σε υδατόλουτρο, όπως περιγράφηκε παραπάνω. Επίσης, συνιστάται η παρασκευή ελαίου εκχυλίσματος, με το οποίο εμποτίζεται γάζα και εφαρμόζεται κομπρέσα στην πάσχουσα άρθρωση.

Στη μαστοπάθεια

Αυτή η νόσος συχνά οφείλεται σε ορμονικές διαταραχές. Οι φυτοστερόλες που περιέχονται στη ρίζα κολλιτσίδας μπορούν να βοηθήσουν στην ομαλοποίηση της κατάστασης. Δεν είναι τυχαίο ότι αυτό το φυτό αποτελεί συστατικό πολλών έτοιμων σκευασμάτων. Ωστόσο, πριν από τη χρήση του, είναι απαραίτητο να γίνουν εξετάσεις και να συμβουλευτείτε τον θεράποντα ιατρό σας.

Για τη μαστοπάθεια, λαμβάνεται έτοιμο φαρμακευτικό εκχύλισμα ρίζας κολλιτσίδας, ακολουθώντας τις οδηγίες του παρασκευαστή. Αλλά είναι καλύτερο να παρασκευάσετε το έγχυμα μόνοι σας – γι' αυτό, πάρτε 1 κ.σ. αποξηραμένης ρίζας κολλιτσίδας, περιχύστε την με ένα ποτήρι μόλις βρασμένο νερό, αφήστε την να κρυώσει για μισή ώρα και στη συνέχεια πιείτε το μέσα στην ημέρα.

Στην ογκολογία

Η αποτελεσματικότητα της ρίζας κολλιτσίδας κατά των ογκολογικών παθήσεων δεν έχει αποδειχθεί, αλλά αρκετοί ερευνητές τη θεωρούν ένα υποσχόμενο προληπτικό μέσο. Στην παραδοσιακή ιατρική για αυτούς τους σκοπούς προτείνεται η εξής συνταγή – 10 γρ αποξηραμένης ρίζας κολλιτσίδας θρυμματίζονται, προστίθεται 1 κ.γ. μέλι ανθέων, περιχύνονται με ένα ποτήρι βότκα και αφήνονται για 10 ημέρες σε σκοτεινό και ξηρό μέρος, ανακινώντας περιοδικά το δοχείο με το ρόφημα. Μετά από αυτό το διάστημα, το βάμμα θεωρείται έτοιμο για χρήση. Για προληπτικούς σκοπούς, συνιστάται η ημερήσια λήψη 15 ml του σκευάσματος, αραιωμένου σε ½ ποτήρι νερό.

Κατά των παρασίτων

Η ρίζα της κολλιτσίδας βοηθάει να απαλλαγείτε και από τα σκουλήκια. Παίρνετε 1 κουτ. σούπας θρυμματισμένες ρίζες κολλιτσίδας και τις ρίχνετε σε μια κατσαρόλα (εμαγιέ, για να μην αντιδράσει το μέταλλο με το φυτικό υλικό) και στη συνέχεια ρίχνετε ένα ποτήρι βραστό νερό και ζεσταίνετε το μείγμα για 10 λεπτά, χωρίς όμως να το αφήσετε να βράσει. Έπειτα αποσύρετε την κατσαρόλα από τη φωτιά και την τυλίγετε με μια πετσέτα μπάνιου ή μια κουβέρτα, για να μη χαθεί η θερμότητα. Κάτω από αυτές τις συνθήκες αφήνετε το παρασκεύασμα για μισή ώρα και στη συνέχεια το σουρώνετε. Πίνετε το αφέψημα από 50 ml τρεις φορές την ημέρα, ανεξάρτητα από τα γεύματα. Μέγιστη αποτελεσματικότητα επιτυγχάνεται αν κάνετε ταυτόχρονα πλύση με αυτό το αφέψημα κάθε μέρα.

Για την καρδιά

Οι ουσίες που περιέχονται στη ρίζα της κολλιτσίδας βοηθούν στην ομαλοποίηση του καρδιακού ρυθμού και στη βελτίωση της λειτουργίας της καρδιάς. Για αυτό, ξεραμένη νεαρή ρίζα κολλιτσίδας αλέθετε στο μύλο καφέ μέχρι να γίνει σκόνη. Έπειτα παίρνετε 1 κουτ. γλυκού από αυτό το υλικό και ρίχνετε ένα ποτήρι βραστό νερό ή ζεστό γάλα. Κρυώνετε το παρασκεύασμα, δεν χρειάζεται να το σουρώσετε. Το καταναλώνετε από 1 κουτ. γλυκού τρεις φορές την ημέρα πριν από το φαγητό. Χρησιμοποιείτε αυτό το έγχυμα ως θεραπεία, για 10–14 ημέρες, και στη συνέχεια κάνετε ένα διάλειμμα μίας εβδομάδας. Για να επιτύχετε το επιθυμητό αποτέλεσμα, επαναλαμβάνετε τη θεραπεία 2–3 φορές. Εκτός των άλλων, η ρίζα της κολλιτσίδας βοηθά στη μείωση των επιπέδων της «κακής» χοληστερόλης, η οποία συχνά αποτελεί αιτία καρδιαγγειακών παθήσεων.

Σε περίπτωση δυσβακτηρίωσης

Οι διαιτητικές ίνες που αποτελούν τη ρίζα της κολλιτσίδας είναι πρεβιοτικά. Δηλαδή δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για την ανάπτυξη της ωφέλιμης μικροχλωρίδας, η απουσία της οποίας προκαλεί δυσβακτηρίωση. Επομένως, είναι πολύ ωφέλιμο να συμπεριλάβετε στη διατροφή σας νεαρές ρίζες κολλιτσίδας, ιδίως ωμές ή βρασμένες.

Αλλά μπορείτε να τις παρασκευάσετε μόνο το φθινόπωρο, ενώ σε αποξηραμένη μορφή ως συμπλήρωμα διατροφής δεν είναι τόσο ωφέλιμες. Επομένως, τον υπόλοιπο καιρό για τη θεραπεία της δυσβακτηρίωσης χρησιμοποιείτε αφέψημα από ρίζες κολλιτσίδας και πικραλίδας. Παίρνετε αυτά τα συστατικά σε ίσες αναλογίες, τα ανακατεύετε, τα τρίβετε σε σκόνη, παίρνετε 1 κουτ. σούπας από το υλικό, ρίχνετε ένα ποτήρι βραστό νερό, ξαναβράζετε και βράζετε για 5 λεπτά. Αυτό το παρασκεύασμα το πίνετε αντί για τσάι το πρωί ή το βράδυ (απλά πρέπει να λάβετε υπόψη ότι έχει διουρητική δράση).

Σε αγγειακές παθήσεις

Η ρίζα της κολλιτσίδας θεωρείται εξαιρετικό μέσο για την πρόληψη και τη θεραπεία της θρομβοφλεβίτιδας. Αλλά σε τέτοιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται το ελαιώδες εκχύλισμά της. Το παρασκευάζετε ως εξής. Παίρνετε 40 g φρεσκοσκαμμένες ρίζες και τις αφήνετε να μουλιάσουν για 24 ώρες σε ½ φλιτζάνι φυτικό λάδι (ηλιέλαιο ή ελαιόλαδο). Στη συνέχεια, θερμαίνετε το παρασκεύασμα σε χαμηλή φωτιά για 15 λεπτά, το σουρώνετε και αλείφετε την προβληματική περιοχή με το έτοιμο εκχύλισμα. Επίσης, κάνετε κομπρέσες – παίρνετε μια γάζα, τη μουσκεύετε στο εκχύλισμα και την τοποθετείτε το βράδυ στο πονεμένο σημείο, στερεώνοντάς την με έναν επίδεσμο.

Είδη θεραπευτικών σκευασμάτων

Από τη ρίζα της κολλιτσίδας παρασκευάζεται βάμμα αλκοόλης, ελαιώδες και υδατικό εκχύλισμα, αφέψημα. Υπάρχουν πολλές παρόμοιες συνταγές, παρακάτω θα παρατεθούν οι πιο αποτελεσματικές από αυτές.

Έγχυμα

Το υδάτινο αφέψημα παρασκευάζεται πολύ απλά – παίρνουν 10–25 γρ. θρυμματισμένων αποξηραμένων ριζών (ανάλογα με το πόσο ισχυρή συγκέντρωση επιθυμούν), τα περιχύνουν με 2 κούπες βραστό νερό και τα αφήνουν να εγχυθούν για μία ώρα σε θερμός. Αυτό το φάρμακο βοηθά στη γαστρίτιδα, στη νεφρίτιδα, σε ορισμένες άλλες παθήσεις των νεφρών, στη χολοκυστίτιδα, ακόμα και στο έλκος του στομάχου και του εντέρου. Σε τέτοιες περιπτώσεις το πίνουν σε ποσότητα 100 ml όχι περισσότερες από 3–4 φορές την ημέρα μετά τα κύρια γεύματα. Η διάρκεια της θεραπευτικής αγωγής είναι 20–50 ημέρες.

Επιπλέον, το αφέψημα χρησιμοποιείται και ως εξωτερικό φάρμακο. Ανακουφίζει από τη δερματική φλεγμονή στην εξιδρωματική διάθεση, επουλώνει πληγές, απολυμαίνει τις προβληματικές περιοχές στη δοθιήνωση. Σε αυτή την περίπτωση, επαλείφουν το προσβεβλημένο δέρμα ή εμποτίζουν κομπρέσες.

Βάμμα

Στα φαρμακεία μπορεί κανείς να βρει έτοιμο αλκοολούχο εκχύλισμα αυτού του φυτού, ενώ στο σπίτι παρασκευάζεται βάμμα. Για αυτό χρησιμοποιούν είτε φρεσκοστυμμένο χυμό μόλις σκαμμένης ρίζας, είτε φρέσκο ή ξηρό υλικό, το οποίο προηγουμένως θρυμματίζουν. Η δεύτερη επιλογή θεωρείται πιο βολική. Τη ρίζα κολλιτσίδας και το αλκοολούχο διάλυμα τα παίρνουν σε αναλογία 1:5. Στη συνέχεια, τη θρυμματισμένη φρέσκια ρίζα την περιχύνουν με βότκα ή 40% αλκοολούχο διάλυμα και τοποθετούν το δοχείο με αυτό το παρασκεύασμα σε σκοτεινό και δροσερό μέρος. Εκεί το διατηρούν για δύο εβδομάδες, ανακινώντας το περιοδικά, και στη συνέχεια το διηθούν.

Αν παίρνουν ξηρή ρίζα, τότε σε αυτήν η συγκέντρωση των φαρμακευτικών ουσιών είναι ήδη μεγαλύτερη. Εδώ η αναλογία θα είναι η εξής – 20 γρ. υλικού ανά ποτήρι βότκας ή αλκοολούχου διαλύματος. Ο αλγόριθμος παρασκευής παραμένει ο ίδιος. Για τη βελτίωση της γεύσης, στο βάμμα προστίθεται μέλι.

Αφέψημα

Το αφέψημα από τη ρίζα κολλιτσίδας μπορεί να παρασκευαστεί με δύο τρόπους. Στην πρώτη εκδοχή, παίρνουν 15–20 γρ. αποξηραμένης ρίζας, την θρυμματίζουν, την περιχύνουν με ένα ποτήρι νερό, τη βράζουν και στη συνέχεια τη σιγοβράζουν σε χαμηλή φωτιά για άλλα 20 λεπτά. Έπειτα, το παρασκεύασμα το ψύχουν για μισή ώρα, το διηθούν και το λαμβάνουν 1 κ.σ. την ημέρα, τρεις φορές μετά τα γεύματα. Είναι ένα εξαιρετικό φάρμακο όχι μόνο για τη χολοκυστίτιδα, αλλά και για την ουρική αρθρίτιδα, παθήσεις του μυοσκελετικού συστήματος (όπως η οστεοχόνδρωση) και την κυστίτιδα.

Στη δεύτερη εκδοχή, παίρνουν 100 γρ. θρυμματισμένου φρέσκου υλικού, το περιχύνουν με 1 λίτρο κρύο νερό, το φέρνουν σε βρασμό και το διατηρούν στη φωτιά μέχρι να εξατμιστεί περίπου ο μισός αρχικός όγκος. Αυτό το παρασκεύασμα το διηθούν, προσθέτουν μέλι κατά προτίμηση και το καταναλώνουν σε ασθένειες όπως ο ρευματισμός και η ουρική αρθρίτιδα. Ορισμένοι βοτανολόγοι το συστήνουν και για την εξιδρωματική διάθεση. Αλλά τότε δεν πρέπει να προστίθεται μέλι, επειδή συμβάλλει στην ευαισθητοποίηση του οργανισμού και επιδεινώνει την κατάσταση.

Τσάι

Κατ' ουσίαν, πρόκειται για ένα είδος βοτανοτσάγιου. Για την παρασκευή του, παίρνουν 1 κ.γ. αποξηραμένης ρίζας, τη βράζουν με ένα ποτήρι βραστό νερό και την αφήνουν να εγχυθεί για 15 λεπτά. Η συγκέντρωση των φαρμακευτικών συστατικών σε αυτό το ρόφημα δεν είναι μεγάλη. Ωστόσο, θεωρείται ένα καλό προληπτικό μέσο κατά των κρυολογημάτων.

Αλοιφή

Αυτό το φάρμακο παρασκευάζεται ως εξής: λαμβάνονται 25 g ρίζας κολλιτσίδας και ίδια ποσότητα φύλλων της, θρυμματίζονται, περιχύνονται με ένα ποτήρι νερό, βράζονται και στη συνέχεια διατηρούνται σε χαμηλή φωτιά για άλλα 20 λεπτά. Έπειτα, τόσο το φυτικό υλικό όσο και το υγρό αναμειγνύονται με 100 g ανάλατου βουτύρου ή άλλης λιπαρής βάσης. Αυτό το φάρμακο επουλώνει καλά τις πληγές, θεραπεύει έλκη, εγκαύματα ακόμα και κατεψυγμένο δέρμα.

Λάδι

Παρά την ονομασία του, δεν πρόκειται για αιθέρια ή λιπαρά έλαια που λαμβάνονται από τη ρίζα, αλλά για το ελαιώδες εκχύλισμά της. Για αυτό, λαμβάνονται 75 g φρέσκου υλικού, περιχύνονται με ένα ποτήρι οποιουδήποτε εξευγενισμένου φυτικού ελαίου και αφήνονται για 24 ώρες. Στη συνέχεια, το φάρμακο βράζεται για 15 λεπτά και διηθείται. Χρησιμοποιείται κυρίως ως εξωτερικό φάρμακο, συμπεριλαμβανομένης της κοσμετολογίας.

Εφαρμογή στην κοσμητολογία

Οι ευεργετικές ουσίες που περιέχονται στη ρίζα της κολλιτσίδας επιτρέπουν τη χρήση της και στην κοσμετολογία, και θα είναι χρήσιμη τόσο για το δέρμα όσο και για τα μαλλιά.

Η ρίζα κολλιτσίδας για το δέρμα

Υπάρχουν πολλές αποτελεσματικές συνταγές οικιακής κοσμετολογίας. Για παράδειγμα:

1. Τονωτικό για λιπαρό δέρμα με διεσταλμένους πόρους. Για την παρασκευή του, λαμβάνονται 10–20 g φρέσκιας ρίζας κολλιτσίδας, περιχύνονται με ένα ποτήρι βραστό νερό, εγχύονται για 20 λεπτά και στη συνέχεια διηθούνται. Με αυτό το τονωτικό καθαρίζεται το δέρμα μετά το πλύσιμο. Χρησιμοποιείται επίσης για κομπρέσες – εμποτίζεται μια γάζα και εφαρμόζεται στο δέρμα του προσώπου για 10–15 λεπτά – αποτελώντας ένα αποτελεσματικό ανάλογο των δημοφιλών υφασμάτινων μασκών σήμερα.
2. Λοσιόν για λιπαρό δέρμα. Για την παρασκευή της, λαμβάνονται 2 κ.σ. θρυμματισμένου αποξηραμένου υλικού, περιχύνονται με ένα ποτήρι βραστό νερό και αφήνονται σε χαμηλή φωτιά για 10 λεπτά. Το μίγμα ψύχεται σε θερμοκρασία δωματίου και διηθείται. Στη συνέχεια, λαμβάνεται 1 κ.σ. του εγχύματος ανά 100 ml βότκας ή αλκοολούχας λοσιόν. Με αυτό το μίγμα καθαρίζεται το δέρμα του προσώπου δύο φορές την ημέρα αντί για πλύσιμο με συνηθισμένα τζελ. Η διάρκεια της θεραπείας είναι 2 εβδομάδες, αλλιώς υπάρχει κίνδυνος ξήρανσης του δέρματος.
3. Μάσκα για προβληματικό δέρμα με τάση για φλεγμονές και ακμή. Συνήθως, για αυτό χρησιμοποιούνται φύλλα κολλιτσίδας, τα οποία απλώς εφαρμόζονται στις φλεγμονώδεις περιοχές. Αλλά μπορεί να παρασκευαστεί πολτός από βρασμένη σκόνη ρίζας κολλιτσίδας και να χρησιμοποιηθεί ως μάσκα.

Επίσης, μπορεί να παρασκευαστεί αλοιφή για την ακμή. Είναι αποτελεσματική όταν σχηματίζονται μεμονωμένα σπυράκια. Παρασκευάζεται ως εξής: λαμβάνεται 1 κ.σ. ξηρής ρίζας ανά ποτήρι νερό, βράζεται και στη συνέχεια διατηρείται σε χαμηλή φωτιά μέχρι να εξατμιστεί η μισή ποσότητα υγρού. Στη συνέχεια, προστίθεται ανάλατο λιωμένο βούτυρο (4 μέρη ανά 1 μέρος υγρού) και αναμειγνύεται καλά. Η αλοιφή εφαρμόζεται στις προβληματικές περιοχές του δέρματος.

Η ρίζα κολλιτσίδας για την υγεία των μαλλιών

Στην αρχαιότητα, το αφέψημα της ρίζας κολλιτσίδας θεωρούνταν το καλύτερο φάρμακο κατά της τριχόπτωσης. Αυτή η ιδιότητά της έχει αποδειχθεί και από τη σύγχρονη κοσμετολογία – δεν είναι τυχαίο ότι το εκχύλισμα ρίζας κολλιτσίδας προστίθεται σε πολλά σαμπουάν, βάλσαμα και μάσκες. Αυτό το φυτό βοηθά επίσης στην αντιμετώπιση προβλημάτων όπως η ευθραυστότητα και η ξηρότητα των μαλλιών.

Κυρίως, το αφέψημα χρησιμοποιείται για ξέβγαλμα μετά το λούσιμο. Για ξηρά και κανονικά μαλλιά δεν υπάρχουν περιορισμοί για αυτή τη διαδικασία, μπορεί να εφαρμόζεται ακόμα και καθημερινά, αν και για να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα, αρκεί να γίνεται δύο φορές την εβδομάδα. Είναι σημαντικό μόνο να κάνετε αυτή τη διαδικασία σε κύκλο τουλάχιστον ενός μήνα και στη συνέχεια να κάνετε ένα διάλειμμα.
Για τα λιπαρά μαλλιά υπάρχουν περιορισμοί – το αφέψημα μπορεί να χρησιμοποιηθεί όχι περισσότερο από μία φορά την εβδομάδα.

Η ρίζα κολλιτσίδας βράζεται ως εξής: παίρνετε αποξηραμένο υλικό, το θρυμματίζετε (αλλά όχι μέχρι να γίνει σκόνη), βάζετε 2 κουταλιές της σούπας από αυτά τα κομμάτια ρίζας και τα περιχύνετε με 0,5 λίτρο ζεστό νερό. Το μείγμα το βράζετε, στη συνέχεια το αφήνετε σε χαμηλή φωτιά για άλλα 15 λεπτά. Έπειτα το κατεβάζετε από τη φωτιά, το κρυώνετε και το σουρώνετε.

Το αφέψημα που παρασκευάζεται με αυτή τη συνταγή μπορεί να χρησιμοποιηθεί και με άλλο τρόπο – αντί για ελιξίριο ή τονωτικό. Για αυτό, το προϊόν τρίβεται καθημερινά στο τριχωτό της κεφαλής με μασάζ. Είναι καλύτερο να το κάνετε το βράδυ, για να μην το ξεπλύνετε αργότερα. Εδώ το σχήμα θεραπείας είναι διαφορετικό – την πρώτη εβδομάδα κάνετε μασάζ καθημερινά, την επόμενη εβδομάδα κάνετε διάλειμμα. Η θεραπεία συνεχίζεται μέχρι να παρατηρηθεί βελτίωση.

Το ελαιώδες εκχύλισμα θα βοηθήσει στη θεραπεία της σμηγματόρροιας. Επιπλέον, είναι γνωστό ως λάδι κολλιτσίδας, το οποίο βελτιώνει την κατάσταση των μαλλιών. Για την παρασκευή του, παίρνετε 100 γρ θρυμματισμένης φρέσκιας ρίζας και τα περιχύνετε με ένα ποτήρι ραφιναρισμένο ελαιόλαδο ή ηλιέλαιο. Το μείγμα το αφήνετε να μουλιάσει για 24 ώρες, στη συνέχεια το βράζετε, και αφού κρυώσει, το τρίβετε στο τριχωτό της κεφαλής 2–3 φορές την εβδομάδα. Το αφήνετε για μισή ώρα και στη συνέχεια το ξεπλένετε καλά. Για να ξυπνήσετε τους θύλακες των τριχών, προσθέτετε λίγο κόκκινο καυτερό πιπέρι (τριμμένο).

Χρήση της ρίζας κολλιτσίδας στη μαγειρική

Στη μαγειρική χρησιμοποιούνται επίσης οι ρίζες κολλιτσίδας πρώτου έτους. Σε ορισμένες χώρες (π.χ. στην Ιαπωνία) η κολλιτσίδα καλλιεργείται ειδικά για γαστρονομικούς σκοπούς. Έτσι, οι ρίζες, αλεσμένες σε σκόνη, προστίθενται στο αλεύρι με το οποίο ψήνουν ψωμί.

Οι ρίζες κολλιτσίδας μπορούν να βράσουν, να ψηθούν, να τηγανιστούν. Στις σαλάτες προστίθενται νωπές. Επίσης, παρασκευάζεται από αυτές πουρές και μαρμελάδα με ξινόγλυκη γεύση. Σε πολλά πιάτα, οι ρίζες κολλιτσίδας μπορούν να αντικαταστήσουν την πατάτα. Ακόμη φτιάχνουν πίτες και κεφτέδες. Και οι τηγανισμένες ρίζες αντικαθιστούν το κιχώριο και χρησιμεύουν ως υποκατάστατο του καφέ.

Ορισμένα πιάτα βοηθούν να διαφοροποιήσετε το φθινοπωρινό μενού (καθώς οι ρίζες σκάβονται τον Σεπτέμβριο):

1. Λαχανικό ραγού. Παίρνετε 1 μεγάλη ρίζα κολλιτσίδας και τη βράζετε για 10 λεπτά. Καθαρίζετε ένα καρότο και ένα κρεμμύδι, τα κόβετε και τα σοτάρετε σε φυτικό λάδι μέχρι να μισοψηθούν, στη συνέχεια προσθέτετε πιπεριά κομμένη σε λωρίδες. Τη ρίζα κολλιτσίδας την κόβετε επίσης σε λωρίδες, την αναμειγνύετε με τα άλλα λαχανικά, προσθέτετε αλάτι, πιπέρι και μπαχαρικά κατά βούληση και αφήνετε να βράσει σε κατσαρόλα με χοντρό πάτο. Το ραγού σερβίρεται ως συνοδευτικό σε πιάτα με κρέας και ψάρι.
2. Μαρμελάδα. Για 1 κιλό ρίζες κολλιτσίδας, παίρνετε 1 λίτρο νερό και 50 ml οξικής ουσίας. Δεν χρειάζεται να προσθέσετε ζάχαρη – αυτό είναι το πλεονέκτημά της. Αραιώνετε την οξική ουσία με νερό σύμφωνα με τις οδηγίες του παρασκευαστή, στη συνέχεια τη φέρνετε σε βρασμό, βάζετε εκεί τις θρυμματισμένες στο μπλέντερ ρίζες κολλιτσίδας και μαγειρεύετε σε χαμηλή φωτιά για 2 ώρες. Την έτοιμη μαρμελάδα την αλείφετε σε φρυγανιές, επίσης από αυτήν φτιάχνετε ζελέ και άλλα υγιεινά γλυκά.

Όσον αφορά το υποκατάστατο καφέ, το παρασκευάζετε ως εξής. Παίρνετε νεαρές ρίζες, τις πλένετε, αλλά δεν τις στεγνώνετε, και τις ψήνετε στο φούρνο μέχρι να αποκτήσουν μια καστανή απόχρωση. Στη συνέχεια τις αλέθετε σε μύλο καφέ μέχρι να γίνουν σκόνη. Για να παρασκευάσετε ένα ρόφημα από αυτές, παίρνετε 1-2 κουταλάκια του γλυκού από αυτή τη σκόνη ανά ποτήρι βραστό νερό. Ως προς τη γεύση, θυμίζει περισσότερο ρόφημα κιχωρίου παρά φυσικό καφέ, αλλά και αυτό τονώνει, χωρίς μάλιστα τις παρενέργειες που προκαλεί η καφεΐνη.

Αντενδείξεις για τη χρήση

Ένα από τα πλεονεκτήματα της ρίζας κολλιτσίδας ως φαρμακευτικού μέσου είναι ότι δεν έχει ουσιαστικά αντενδείξεις για χρήση. Μία από αυτές είναι η υπερευαισθησία στα συστατικά που την αποτελούν. Επομένως, τις πρώτες λίγες φορές πρέπει να τη χρησιμοποιείτε με προσοχή.

Η ρίζα κολλιτσίδας αντενδείκνυται κατά την εγκυμοσύνη, επειδή περιέχει φυτοστερόλες, των οποίων η επίδραση στον μητρικό οργανισμό κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου δεν έχει μελετηθεί. Κατά τη διάρκεια του θηλασμού δεν πρέπει να χρησιμοποιείται, για να μην προκληθεί αλλεργία στο μωρό. Σε παιδιά ηλικίας δύο ετών δεν χορηγούνται σκευάσματα με βάση τη ρίζα κολλιτσίδας, για να αποφευχθούν αλλεργικές αντιδράσεις.

Φωτογραφία ρίζας κολλιτσίδας